Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

Hoe vaak een disposable vernevelset vervangen

Er bestaan verschillende frequenties voor het reinigen of weggooien van disposable vernevelsets. Het is de vraag welke het beste is. Moet een disposable patiëntgebonden vernevelset iedere dag verwisseld worden?

Casus
Je werkte als hbo-v stagiaire op zowel een chirurgische als interne afdeling. Het valt je op dat verschillend wordt omgegaan met zowel het reinigen, desinfecteren als vervangen van disposable vernevelsets. Zo wordt de vernevelset per dienst, per 24 uur of na een aantal dagen vervangen. Reiniging vindt na elke medicatiegift of per dienst plaats. Wat zegt de literatuur hierover?

1. Formuleer je vraag
(P=patiënt of probleem, I=interventie, C=vergelijking en O=uitkomst)
P = Ziekenhuispatiënt die medicatie krijgt via een vernevelset
I = Eenmaal daags vervangen
C = Eenmaal per zeven dagen vervangen
O = Luchtweginfectie en kosten

2a Zoekstrategie
Met de zoektermen hospitalization, nebulizers, vaporizers, aerosol, respiratory therapy, cross infection/prevention and control decontamination, cross infection, pneumonia and bacterial/prevention is gezocht in Trip Database, Cochrane, Pubmed en Cinahl. Ook zocht men naar richtlijnen op de website van de Werkgroep Infectiepreventie (WIP) en vroeg men onderzoek op bij Teleflex, de fabrikant van de Micro mist small volume nebulizer, die het AMC gebruikt.2

2b Opbrengst zoekstrategie
We vonden één relevante prospectieve studie onder dertig kinderen in het ziekenhuis met cystic fibrose3 en de WIP-richtlijn Vernevelaars en Verdampers uit 2003, die momenteel wordt gereviseerd.4 Deze richt zich op reinigen, desinfecteren en drogen van vernevelaars. Producent Teleflex leverde een product-evaluatiestudie met vernevelsets aan waarin de reactie van verschillende stoffen is getest op het materiaal.5 Verder nog vier reviews met zodanige lage evidence dat we deze niet beschrijven. Ze zijn wel interessant vanwege de meningen van experts.6

3a Beoordeling methode
Geen gerandomiseerd onderzoek (RCT) gevonden. De studie van O’Malley3 is wel een goed uitgevoerde prospectieve cohortstudie. Minpunt was de beperkte groep met alleen kinderen met cystic fibrose. Bij de WIP-richtlijn zijn de aanbevelingen bij gebrek aan wetenschappelijke studies voornamelijk gebaseerd op consensus.4 Het onderzoek van Teleflex is correct uitgevoerd.5

3b Beoordeling Resultaten
Bij de studie van O’ Malley3 reinigde of desinfecteerde men de vernevelset niet tussen de medicatiegiften. Wel verving men elke 24 uur de vernevelset. Binnen de 24 uur nam men regelmatig kweken van de binnenkant van de vernevelset af en testte die op verschillende bacteriën. Waarom men tot de keuze van 24 uur kwam, wordt niet duidelijk, mogelijk vanuit gewoonte. De uitkomst van de studie is gebaseerd op de kweekresultaten uit de vernevelsets. Dit is een surrogaat eindpunt voor een luchtweginfectie. De WIP-richtlijn geeft aan dat vernevelsets patiëntgebonden zijn en na de behandelperiode afgevoerd dienen te worden, maar noemt geen maximale tijdsduur. Producent Teleflex heeft zich vooral gericht op de verschillende schoonmaak- en desinfectiemiddelen en het belang van drogen, en geeft verder vergelijkbare adviezen.

4 Conclusie en toepassing praktijk
Op basis van het zwakke bewijs is geen eenduidig antwoord te geven op de onderzoeksvraag. Het niveau van evidence is te laag: er is geen gecontroleerd onderzoek (RCT) ontdekt en de onderzoeken geven geen direct antwoord op de onderzoeksvraag. Om toch een aanbeveling voor de praktijk te formuleren nemen we naast de evidence andere overwegingen mee. Hoewel consistent uit de gevonden literatuur naar voren komt dat elke 24 uur een vernevelset vervangen dient te worden, is daar geen direct bewijs voor en gaat dit gepaard met kosten. Als alternatief voor het dagelijks vervangen van de vernevelset kun je kiezen voor eenzelfde vernevelset (indien deze bij een zelfde patiënt wordt gebruikt) gedurende een week of gedurende de behandelperiode te gebruiken. Na elke medicatiegift reinig en droog je deze aan de lucht en desinfecteer je hem, uiteraard gecombineerd met hygiënisch werken (handhygiëne!). Dit alternatief is echter tijdrovend en de compliance van verpleegkundigen kan laag zijn.

5 Evaluatie
Bovenstaande zal men bespreken in de protocollencommissie van het AMC. In de toekomst zou gedegen onderzoek opgezet moeten worden.

Nee, een disposable patiëntgebonden vernevelset hoeft niet iedere dag verwisseld te worden

Tekst: Arno Mank, Ellen de Jonge, Catharina van Oostveen1

Noten
1. Arno Mank is onderzoeksverpleegkundige, Ellen de Jonge is mediumcare verpleegkundige interne, Catharina van Oostveen is seniorverpleegkundige kwaliteit en innovatie chirurgische afdeling, AMC Amsterdam. Meer informatie a.p.mank@amc.uva.nl.
2. www.tripdatabase.comwww.pubmed.com, www.cochrane.org, www.cinahl.com, www.wip.nl.
3. O'Malley CA, VandenBranden SL, Zheng XT [et al]. A day in the life of a nebulizer: surveillance for bacterial growth in nebulizer equipment of children with cystic fibrosis in the hospital setting. Respiratory Care 2007; 52(3):258-62.
4. www.wip.nl > zoeken > richtlijn vernevelaars en verdampers.
5. Sands J [et al] Teleflex Medical: Summaryreport Pro-STC00018 Rev a: qualification protocol cleaning procedures small volume nebulizers (june 2006).
6. -Clancy K. Cross-infection and the use and decontamination of placebo inhalers. British Journal of Nursing 2003:10-23;12(13):778-83.
-Cobben NA, Drent M, Jonkers M [et al]. Outbreak of severe pseudomonas aeruginosa respiratory infections due to contaminated nebulizers. Journal of Hospital Infection 1996; 33(1):63-70.
-Harkins KJ. Bacterial contamination of inhalers. Journal of Hospital Infection 1999; 43(4):321.
-Saiman L, Siegel J. Infection control recommendations for patients with cystic fibrosis: Microbiology, important pathogens, and infection control practices to prevent patient-to-patient transmission. American Journal of Infection Control 2003; 31(3 Suppl):S1-62.

Redactie Nursing.nl

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden