Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

Obstructief slaapapneusyndroom

Medepatiënten klagen over die snurkende mannelijke kamergenoot. Tijdens de nachtdienst is het je al opgevallen dat de patiënt af en toe een ademstop heeft. Het zijn mogelijk signalen van het obstructief slaapapneusyndroom (OSAS).
Obstructief slaapapneusyndroom

Een slaapstoornis waar ongeveer vijf procent van de wereldbevolking last van heeft. Tijdens de slaap wordt de luchtweg geheel of gedeeltelijk geblokkeerd, wat zorgt voor een ademhalingsstop van ongeveer drie seconden of langer. Doorgaans is de patiënt zich daar niet van bewust, soms schrikt hij echter wakker. De obstructieve ademstops die kenmerkend zijn voor OSAS, onderbreken de slaapdiepte. Ook treden tijdens een ademstop soms forse zuurstofdalingen op.

Gevolgen
De gevolgen voor de patiënt zijn wisselend, maar belangrijke symptomen zijn vermoeidheid en slaperigheid overdag. Daarnaast is er een grote kans op comorbiditeit.

Alert zijn
Lang niet alle patiënten weten dat zij OSAS hebben. Daarom kan het geen kwaad om extra alert te zijn op deze slaapstoornis. Volgens Hans van der Zeijden is er een aantal goede markers. Hij is longarts in het St. Antonius Ziekenhuis in Nieuwegein en gespecialiseerd in OSAS.‘De patiënt snurkt of zijn ademhaling stokt. Als de patiënt ook overdag vaak slaperig is, de leeftijd van veertig gepasseerd en van het mannelijke geslacht is, of een BMI van boven de dertig heeft, is het goed mogelijk dat hij OSAS heeft.’

Ernst beoordelen
Probeer vervolgens de ernst van de slaapstoornis te beoordelen. De richtlijnen definiëren de ernst van OSAS op basis van slaperigheid en het aantal ademstilstanden per uur, de apneu-hypopneu-index. ‘Vraag de patiënt naar zijn slaperigheid of houd ’s nachts eens een uur bij hoe vaak zijn adem stokt. Vraag de partner van de patiënt naar de situatie thuis’, zegt Van der Zeijden. Ook vragenlijsten als de Epworth Sleepiness Scale of de Berlin Questionnaire kun je gebruiken om de ernst in te schatten. Van der Zeijden: ‘De taak van de verpleegkundige bestaat vooral uit signaleren. Noteer de bevindingen in het patiëntendossier en overleg met de arts over een mogelijke verwijzing naar een slaapcentrum.’

Behandelen
Behandelen van OSAS is belangrijk omdat de slaapstoornis uiteindelijk kan leiden tot comorbiditeit zoals hartritmestoornissen, hart- of herseninfarct. Ook diabetes en een hoge bloeddruk kunnen complicaties van OSAS zijn (60 procent van de OSAS-patiënten heeft een verhoogde bloeddruk). Matig en ernstige OSAS behandel je meestal met continuous positive airway pressure (CPAP). Dit apparaat blaast continu lucht in de luchtwegen om ze open te houden. De druk in de luchtwegen blijft hierdoor voortdurend positief, waardoor de keel niet zo makkelijk dichtvalt.

Deze tekst komt uit het artikel ‘Goede nachtrust begint bij verpleegkundige’, Nursing juli/augustus 2011, p. 34-38. Auteur van dat artikel is Marloes Oelen, redactie Nursing.

Redactie Nursing.nl

Gerelateerde tags

2 reacties

  • no-profile-image

    Joyce

    "houd ’s nachts eens een uur bij hoe vaak zijn adem stokt"

    Welke verpleegkundige heeft er tijd om een uur naast zijn/haar patiënten te gaan zitten om de ademhaling te bekijken? Nou ik niet.
    Ik vind ook dat onze taak ophoudt bij het toevallig signaleren.
    Als ik constateer dat een patiënt snurkt en er mogelijk sprake is van OSAS vraag ik de arts een slaaponderzoek. Dan wordt exact geregistreerd wat er plaats vindt tijdens de slaap.

  • no-profile-image

    sandra houtepen

    goed dat er aandacht is voor apneu bij verpleegkundigen. maar toch even een aanvulling. OSAS komt bijna net zo vaak voor bij vrouwen.( wordt alleen niet zo snel herkent) ook slanke mensen kunnen apneu hebben, want langdurige slaapapneu kan op den duur overgewicht veroorzaken. en als het apneusyndroom na jaren volledig tot ontwikkeling is gekomen vallen mensen overal overdag in slaap. de schade is dan vaak al aangericht. dus als men in de nachtdienst merkt dat mensen ademstops hebben, vaak met luid gesnurk weer beginnen te ademen, onrustig liggen te woelen etc. dan is aan de bel trekken en eventueel de ademstops even tellen een goed plan. bij een slaaponderzoek kan apneu al opgespoord en behandeld worden voordat de schade onomkeerbaar is

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden