Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

Mag verpleging weigeren?

Wat moet je doen als zowel arts als patiënt iets willen dat tegen je gevoel in gaat?

Een arts die niet achter euthanasie staat, mag weigeren. Maar hoe zit dat met een verpleegkundige die een verpleegtechnische handeling niet ziet zitten?

Ik heb een 80-jarige patiënt met een forse pneumonie en H1N1-verdenking onder mijn vleugels. Hij plast al uren niet meer, heeft een saturatie van 80 % en een zwakke, onregelmatige pols. De man is niet aanspreekbaar en reageert niet op pijnprikkels. De man en zijn familie willen geen indrukwekkende intensive care-noodgrepen. Hij krijgt optimaal zuurstof. Ondertussen dienen we twee soorten antibiotica toe, prednison en diuretica. Alles wat zonder ic mogelijk is, wordt gedaan.

‘Behalve Tamiflu,’ zegt de dokter. Die moet oraal ingenomen en dat is alleen mogelijk met een maagsonde. De kans dat het spul werkt, áls er al sprake is van Mexicaanse griep, is klein. Maar het is een kans, zegt de dokter. De familie wil iedere kans grijpen. Ik moet een maagsonde inbrengen bij een patiënt die ik zie sterven. Maar kennelijk ben ik de enige die dat ziet.

Mijn hart schreeuwt ‘Nee!’ als familie en arts besluiten tot één kans. Mooi bedacht, maar ík moet deze stervende man de slang ‘aandoen’. Ik probeer nog om op omstanders in te praten. Deze man is zo ziek. Moeten we dit nog doen? En, vraag ik de arts, kan de patiënt ook eerder stoppen met ademen door prikkels die je geeft bij het inbrengen. ‘Nee,’ zegt de arts, ‘maar als het niet lukt, moet je niet te lang proberen. Ik zie dat ook zij twijfelt. Spreek dat dan uit, denk ik. Maar volgens de dokter is zo’n slang een weinig ingrijpende kans voor smekende familieleden.

Ik wil het niet, wil het echt niet. Ik zie het niet zitten. Vind de ingreep niet verantwoord bij zo’n oppervlakkig ademende, comateuze man. Toch doe ik het, vanwege de smekende ogen van de familie. Gewapend met slang en spuit betreed ik de kamer. De familie vlucht weg. Zij kunnen het niet aanzien(!). Terwijl ik mijn spullen pak en de man toch maar vertel wat de bedoeling is, ademt hij zijn laatste adem uit. Er was geen familie bij!

5 reacties

  • no-profile-image

    Christy

    Het lijkt mij wel een lastige situatie, en weet ook niet of ik zelf de sonde had aangebracht. Ook vind ik het een rare insteek van de familie. Ze willen er wel alles aan doen, Béhálvé ic behandeling. Jammer dat de zorgvrager zelf er niets voer kon vertellen. Maar gelukkig kan hij nu rusten.

  • no-profile-image

    Joyce

    Ik heb ook eens bij een stervende man gestaan wiens hand ik los moest laten om een spuit DAF klaar te maken. Ik twijfelde maar de arts was resoluut dus ga je. Ik kwam terug met de spuit en de patiënt blies zijn laatste aden uit. Ik had er zo'n spijt van dat ik hem die laatste minuten alleen heb gelaten om medicatie klaar te moeten maken, waarvan ik op voorhand voelde dat het zinloos was. Ik probeer mijn gevoel nu beter te volgen, maar weet ook dat de werkelijkheid niet altijd zo simpel is.

  • no-profile-image

    Kim

    Echt een dilemma! Ik zou er ook moeite mee hebben gehad. Familie heeft dan toch nog hoop op een goede afloop, terwijl het een uitzichtloze situatie is.
    Het maken van een juiste afweging word daardoor ook bemoeilijkt.

  • no-profile-image

    Willy

    Geen indrukwekkende intensive care noodgrepen, maar wel iedere kans grijpen? Dit strookt volgens mij niet helemáál met elkaar. Maar dat even terzijde.
    Dit zijn hele moeilijke situaties waar iedere verpleegkundige wel eens voor komt te staan. Mijn idee is: als een bepaalde handeling je zó vreselijk tegen de borst stuit, en je hebt daar voor jezelf goede redenen voor... niet doen. Net zo als je als verpleegkundige je medewerking aan euthanasie mag weigeren op grond van gewetensbezwaren, mag je hier ook weigeren. Je kunt het dan overdragen aan een collega die deze bezwaren niet heeft, of vraag de arts om het dan zelf te doen. Maar "gelukkig" is de man overleden, nog voor jij de sonde hebt ingebracht. Je moet er niet aan denken dat dit gebeurd was terwijl jij aan het inbrengen was..... dat wil je écht niet meemaken.

  • no-profile-image

    Noortje Sprengers

    moeilijk wanneer familie en arts andere gedachten hebben. Ik vind het zeker een taak van de arts om de familie te overtuigen. Jij hebt je best gedaan in deze situatie en ik vind dat je ook zeker had mogen weigeren of je collega om de 'gunst' vragen. Het is niet altijd slecht om een stapje op de zijlijn te doen.
    Heb je later nog met de arts geëvalueerd? Het kan helpen om haar argumenten te horen, misschien geeft het meer inzichten.
    Maar het is fijn dat in dit verhaal de natuur zelf de overhand heeft genomen. Ik denk dat het zo heeft moeten zijn dat de man zonder familie stierf. Misschien wilde hij dat wel...

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden