Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

'Patiënten intimideren artsen'

Het stond vorige week op vrijwel alle nieuwssites: artsen worden geïntimideerd door hun patiënten. Is dat echt zo, of zijn medici nog steeds niet in staat tot het aangaan van een gelijkwaardige relatie?
'Patiënten intimideren artsen'

Vroeger waren artsen experts op het gebied van intimidatie. Zo was het gebruikelijk om de patiënt te informeren in onbegrijpelijk potjeslatijn. Dat er van het verhaal praktisch niets werd begrepen was geen enkel probleem. Het was immers vooral de bedoeling dat de patiënt diep onder de indruk raakte van de kennis van de dokter.

Wat daarbij hielp was een witte jas, een stethoscoop en een gewichtige blik die geen tegenspraak duldde. Grote visites waren vooral een uiting van machtsvertoon. Als iets de patiënt de stuipen op het lijf joeg was het wel de binnenkomst van zeven artsen tegelijk. Zelfs de meest assertieve patiënt durfde dan geen woord meer uit te brengen.

Veel gebruikte intimidatiemethoden zijn vandaag de dag bij wet verboden. Zo moet de arts zijn patiënten tegenwoordig adequaat voorlichten. Potjeslatijn is uit den boze. Ook mag de arts niet meer liegen over de diagnose, informatie achterhouden of zonder toestemming van de patiënt een onderzoek of behandeling starten.

Internet heeft de emancipatie van de patiënt verder versterkt. Waar vroeger ja en amen werd geknikt door onwetende patiënten, worden nu kritische vragen gesteld. Sommige patiënten bedenken zelf een heel behandelplan. De dokter hoeft alleen nog maar even te tekenen.

De toegenomen gelijkwaardigheid tussen arts en patiënt is niet iets waar medici en masse bij staan te juichen. Vrouwen willen doorgaans gewoon een goede dokter zijn, maar veel mannen kiezen het vak nog altijd vanwege de status en het aanzien. Wanneer dat aanzien dan tegenvalt is er een aantal strategieën:

Sommige artsen met een hang naar oude tijden wijken uit naar het platteland van Frankrijk. Mede omdat patiënten daar nog gewoon de autoriteit van de dokter respecteren. Anderen gaan, binnen de regels van de wet, gewoon door met het intimideren van de patiënt. Ik ga er vanuit dat jullie in de praktijk ook nog regelmatig botte artsen meemaken. Tot slot is er de mogelijkheid de moderne patiënt van intimidatie te betichten.

Het probleem met intimidatie is dat het om een ervaring gaat. Zouden artsen normale assertiviteit beleven als intimidatie, gewoon omdat zij nog steeds niet gewend zijn aan tegenspraak? Wordt hedendaagse mondigheid door artsen van de oude stempel verward met een agressieve houding? Volgens hoogleraar gezondheidskunde Ivan Wolffers wordt het begrip intimidatie veel te snel gebruikt. Artsen moeten niet zo zeuren en beter leren communiceren.

Wat vind jij: zijn artsen nog steeds niet in staat tot het aangaan van een gelijkwaardige relatie, of zijn patiënten echt buitensporig vervelend?

Hugo is interim verpleegkundige en medisch socioloog.
hugovanderwedden.nl | twitter @hugovdwedden

4 reacties

  • no-profile-image

    Jos

    Net als verpleegkundigen is er bij artsen iets aan de hand met het deskundigheidssyndroom..Mensen worden dingen, moeten zich even beschikbaar stellen,steeds aanwezig blijven door hun bemoeienissen, geconcentreeerd in ziekenhuizen en bekeken of het "klopt"met hun referentiekader..Indien niet het geval verwarring en als eerste reactie: blaming the victim.

    Nog steeds isinformatievooriening gebrekkig, nog steeds wordt er slecht ingehaakt op de belevingswereld van cliënten, nog steeds blijft het streven naar assymetrische verhoudingen..Oh ja, ik zie het voor me.
    Heb 3,5 jaar in verschillende settingen in de gezondheidszorg doorgebracht en ben regelmatig op het morele matje geroepen door mijn gespeelde achteloosheid.Als cliënt ga je op gegeven moment je verveling verdrijven met "spelletjes".Het meest intimiderend was de keukendienst.Als dieet als was afgeschaft ging deze gewoon door,ook al zei je er wat van: zij wisten het!
    Verpleegkundigen hadden dat ook een beetje, ook met systematisch volhouden van verkeerd gegeven injecties en kreeg van hen 8 infiltraten als kippeneieren..ik kon geen poot meer verzetten.

    Die man tegelijk: ach, laat maar komen.Speel gewoon maar bekijksmateriaal,dan hoef je niet te bekvechten en ben je er ook weer gauw vanaf.Opvallend is dat in al die jaren er maar 1 arts is geweest die gevraagd heeft heeft hoe ik me voelde.
    En als ze het nu vragen zeg ik meteen: "ik zou het niet weten-wie zien wel wat het lab zegt".

  • no-profile-image

    Joella Grommen

    Ik heb het medicijnenboek van Ivan Wolffers nu reeds al meerdere jaren in mijn bezit en in tussentijd is hij me zeer kostbaar gebleken... éénvoudige verstaanbare taal daar gaat het nu precies om! Bovendien heb ik zelf al meerdere malen in het ziekenhuis gelegen... communicatie, vriendelijkheid, empathie, respect, beleefdheidsvormen, als ook een klein gebaar... deze kunnen een wereld van verschil betekenen voor ELKE patiënt!

  • no-profile-image

    Sandra

    Ik ken ze. Die akelige, intimiderende patiënten die net zolang 'verlegen' zwijgen totdat de dokter ze iets vertelt. Arme dokters, dat ze om moeten gaan met zulke lastige, stotterende en blozende patiënten...

    Nee, eerlijk zie ik veel fantastische artsen en soms ook heel botte lomperds. Intimiderende patiënten bestaan ook wel, maar die zijn er in mijn ziekenhuis en diensten nog altijd minder dan intimiderende artsen!

  • no-profile-image

    c

    en of ze nog bestaan - helaas! Overigens zou ik de vraagstelling/uitslagen/interpreatie e.d. van dat onderzoek wel eens willen zien - kan van alles mis mee zijn!

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden