Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

Waar is de medicijnleer?

Een (ziekenhuis)verpleegkundige begint bijna altijd met het uitdelen van de medicijnen. In mijn blog "een normale stagedag", waarin ik vertelde dat ik dit als derdejaars niet mocht doen, vonden een aantal lezers het apart dat een derdejaars leerling geen medicijnen mocht delen.
Waar is de medicijnleer?

Wat ik echter apart en raar vind is dat ik tijdens de opleiding geen les in medicijnleer heb gehad. De vraag naar les in medicatie is regelmatig naar boven gekomen door zowel studenten als docenten, maar verder dan een a4'tje met de meest voorkomende merknamen is het niet gekomen. Ronduit slecht vind ik dat.

In de opleiding is er anders genoeg ruimte en tijd voor de Nederlandse taal, rekenen en zelfstandige werkuurtjes (verkapte ophokuren). Een pure beroepsopleiding zoals de verpleegkunde zou de prioriteiten toch anders moeten stellen? Medicijnleer, anatomie & fysiologie en klinisch redeneren worden mijn inziens onderbelicht. Ik ben het ook eens met het artikel van vorige week dat de opleiding verpleegkunde beter moet én kan.

Dat het desbetreffende ziekenhuis hierin ook strikt is (medicatie mag pas gedeeld worden als je vierdejaars bent plus een rekentoets van de afdeling hebt gehaald) vind ik eigenlijk alleen maar goed. Fouten in medicatie/verdunningen wil je allesbehalve maken, zeker niet bij ernstig zieke patiënten op de afdeling. Sowieso lijkt het mij vanzelfsprekend dat je eerst goed de theorie hebt behandeld op school voordat je je waagt aan het delen van medicatie.

Hoe wil je anders de juiste verpleegkundige observaties toepassen als je niet weet wat je geeft. Je kunt moeilijk de thoerie integreren met de praktijk als je de theorie niet hebt gehad. Als je een bloeddrukverlager geeft dan is de observatie uiteraard de tensie. Bij een pijnstiller de pijn, bij een maagbeschermer bijvoorbeeld buikpijn. Ik vind het jammer dat ik top op heden nog geen les hierin heb gehad. Het gaat mij niet zozeer om die berg merknamen, maar meer om (hoofd)groepen medicatie zoals: Benzodiazepines, antipsychotica en antibiotica om maar wat te noemen.

Medicijnen, en dan eigenlijk de merknamen, heb ik moeten leren vanuit mijn ziekenhuisstages en zelfstudie. Ik zie dit echter als een must voor de opleiding. Ik vraag dan ook af hoe dit met de andere leerlingen gesteld is, hebben jullie medicijnleer in de opleiding? Zo nee, zie je dit als een gemis?

21 reacties

  • no-profile-image

    Dieneke

    Inmiddels is mijn opleiding als een aantal jaren geleden. Maar bij mij werd er ook heel weinig tijd besteed aan het onderwerp medicatie. Om precies te zijn 1 les. Waar het op neer kwam was "Dit is een medicijnbakje en dit zijn medicijnen. Uitzetten doe je in deze bakjes en je moet goed kijken wat er op de blistertjes staat" Na afsluiting van de les kregen we een rekentoets die op het vmbo in het 1e jaar gegeven kan worden zo simpel. Jammer en dat terwijl er zo vaak medicijnfouten gemaakt worden in de werkomgeving.

  • no-profile-image

    Lindaa5

    Er kan naar mijn mening nooit genoeg les gegeven worden over medicatie, want hoe vaak gaat het in de praktijk wel niet fout?!!
    Ik zit in het laatste jaar van de HBO-V en heb zelf wel veel kennis opgedaan over medicijnen. Ook ik heb rekentoetsen gehad in mijn opleiding waarvoor je verplicht een 10 moest halen en regelmatig een stukje farmacologie in casussen en toetsen.
    Zelf heb ik tijdens stages altijd als leerdoel/moment gekozen om de belangrijkste medicatie uit te werken (dus jezelf op de hoogte brengen van werking en bijwerkingen).
    Bij mijn opleiding wordt ik naar mijn idee overspoelt met Anatomie & Fysiologie. Soms vraag ik me wel eens af wat er aan het einde van mijn opleiding op mijn diploma komt te staan ;)
    Succes met je laatste jaar!

  • no-profile-image

    Luna

    Ik ben 3e jaars mbo verpleegkundige. In ons tweede jaar moesten wij een medicijn werkstuk maken, er werden vragen gesteld die je zo op internet kon opzoeken. Alles werd goedgekeurd, terwijl het zo van internet geknipt en geplakt was bij sommige klasgenoten. Schandalig en vooral heel beschamend als sommige patiënten vragen; wat krijg ik nou eigenlijk? Zeker nog een verbeter punt waard in de opleidingen.

  • no-profile-image

    Brigitte

    Ik kan jullie het boek aanraden 'kijk op medicijnen' van Arijan Porsius.
    Het is bestemd voor de leek en doelgroepen als jongerejaars studenten farmacie en geneeskunde, apothekersassistenten, doktersassistenten, verpleegkundigen en andere werkers in de zorg.
    En nog een tip: ga tijdens je stage eens een dag naar de apotheek van de instelling. en stel daar je vragen

    Groet van een apotheker

  • no-profile-image

    Leonie

    Ik heb ook alles in de praktijk moeten leren, maar in tegenstelling tot wat ik in jouw blog lees, werd dit bij ons juist al vanaf het tweede leerjaar door de praktijk gestimuleerd.

  • no-profile-image

    Esther Jonkman

    Helemaal mee eens!
    Ik ben ruim een jaar klaar met mijn HBO- V opleiding. Ook ik heb niet of nauwelijks les gehad over medicatie. Evenals maar 1 uur anatomie/ fysiologie per week. Dit is veelste weinig!
    Daarnaast moesten wij het boek verpleegkunidg rekenen zelf doornemen. We kregen er geen les in. Bij vragen moesten wij maar bij onze klasgenoten zijn. Wij krijgen maar liefst 1 vraag bij onze TEVA (technische vaardigheden) toets.

  • no-profile-image

    Meike

    Mee eens, er moet meer les gegeven worden over medicatie. Zo te lezen kunnen we hierin een voorbeeld nemen aan Belgie!
    Ik studeer HBO-verpleegkunde en krijg in de eerste twee jaar wel rekentoetsen waar je een 10 voor moet halen en hier en daar komt er wel een medicament boven in de casussen, maar verder vrij weinig. Nu in het derde jaar komt er al een stuk meer farmacologie en moeten we medicijngroepen met indicatie, bijwerkingen en observaties leren, gelukkig! Maar ondertussen deel je wel vanaf je 2e jaar medicatie op stages. Daarin heb ik zelf altijd alle medicatie opgezocht en uitgewerkt voordat ik deze wilde geven, maar dat doet ook niet iedereen...

  • no-profile-image

    Dick

    Naar mijn mening is het van belang dat men de verschillen kent bij het gebruik en de toediening van medicijnen. Zoals wat mag je wel of niet doen met capsules of gecoate pillen. Je moet kunnen rekenen m.b.t. de hoeveelheden toe te dienen vloeistoffen.
    Daarnaast is kennis hebben van de belangrijkste bijwerkingen van belang.
    Kennis over de werking en veel voorkomende bijwerkingen kan een onderdeel van zelfstudie zijn of worden. De opleiding stopt toch niet na het behalen van een diploma!?

  • no-profile-image

    Annemiek

    Een uur medicijnles? Wow, veel te weinig!
    Gerard, de relatie tussen ziektebeeld, medicatie en gevolgen vul je toch veel meer dan een uur mee? Om een simpel voorbeeld te noemen, je geeft furosemide, ziektebeeld hartfalen, gevolg urineproductie. Maar ga je die furosemide ook geven als de tensie 80/50 is, of het kaliumgehalte laag is. Bij elke medicatie moet je denken of het op dat moment wel het goede voor de patient is.

  • no-profile-image

    Nelleke

    @gerard, ik ken mijn plek! Ik wil niet zelfstandig medicatie voorgaan schrijven. Maar door wat extra les snap ik (bv) waarom sommige medicatie op een nuchtere maag gegeven mogen worden. Dit maakt mij extra gemotiveerd om het goed te doen. Zulke vpk's wil je toch altijd aan te bed?
    En helaas past zo'n les niet in een uurtje.

  • no-profile-image

    Afina

    Het Noorderpoort in Groningen heeft vorig schooljaar, mijn laatste jaar MBOV wel aandacht besteedt aan farmacologie. Erg interessant, maar ben het zeker met je eens dat dit belangrijke is vanaf het eerste jaar opleiding! Denk dat het voorlopig op zelfstudie blijft steken...

  • no-profile-image

    Mel

    Hoi,

    Ik ben afgelopen jaar afgestuurd als MBO verpleegkundige. In mijn opleiding heb ik nauwelijks tot niks over medicijnen gehad. Hier en daar glipte er wel een keer een naam doorheen maar geen lessen. Wel drie verschillende rekentoetsen waar je overigens een verplichtte tien voor moest halen. Nu ben ik aan het werk als verpleegkundige in het ziekenhuis en merk ik welke kennis ik allemaal tekort kom. Na je opleiding begint het pas, dus ben het er helemaal mee eens dat de opleiding beter moet!!

  • no-profile-image

    T

    Hoi, ik studeer ook vpk in België. Hier krijgen wij zoals Christel zegt een zeer stevige boterham aan farmacologie. Het rekenen wordt bij ons geïntegreerd, maar de basis wordt als bekend verondersteld. (Dat mag voor mij wel op bachelorniveau.) Ik was blij met de lessen farmaco, want dan begrijp je pas waarom iets pas na zoveel uur werkt of waarom je zo vaak een bepaald medicament toedient en dit echt om de zoveel uur moet. En als je het begrijpt, kun je het ook aan de pt uitleggen.
    Binnenkort moeten wij nog meer medicatie uit ons hoofd beginnen leren, geïntegreerd in de klinische vakken waar ze bij horen.

  • no-profile-image

    Robert

    Je slaat de spijker op zn kop. Medicijnleer zou een groter onderdeel moeten worden in de opleiding.

    Bij mijn huidige werkgever is jaarlijks een mini examen als je medicijnen deelt, ik moet dan van alle gegeven medicatie's benoemen waarom de client ze krijgt (indikaties) en wat de belangrijkste te observeren bijwerkingen zijn. Verder worden er nog aanvullende vragen gesteld over procedures en richtlijnen rondom medicatie, echt een goede maatregel vanuit het werkveld, maar het zou uiteraard moeten starten tijdens de opleiding. Wie weet is dit een goed begin Quinten...

  • no-profile-image

    Jules

    Hoi,

    Momenteel studeer ik HBO-V, 4e jaar en zit ik op de beste HBO-V van Nederland, aldus de keuzegids.
    Ik heb echter ook nog niet vaak onderwijs gehad in medicatie. Eén college van drie kwartier en dat moest voldoende zijn.. Uiteraard is dit het niet en ik ervaar dit zeker als een gemis. Nu leer je op je stageplek wel wat medicijnen inhouden, wat ze doen en wat je observaties moeten zijn, maar toch mogen scholen wat mij betreft hierin heel wat meer aandacht besteden.
    Grappig dat bijna iedere HBO-V dit niet doet, toch opvallend en daar is zeker verbetering in mogelijk.

  • no-profile-image

    Gerard

    Verpleegkundige, ken je plek. Het is niet zo dat je leert voor dokter.. Medicatie is de verantwoordelijkheid van de arts. Die heeft daar ruim voor geleerd.
    Wat jij zelf zegt, die hoofdlijnen, daar kan jouw opleiding nog misschien net een uurtje les mee vullen. Wat veel belangrijker is dan het weten wat welk pilletje is, is wat de relatie is tussen het ziektebeeld, de medicatie en de gevolgen daarvan die jij kunt observeren.

  • no-profile-image

    peer99

    Dus in 2020 zijn er HBOverpleegkundige die geen enkele notie hebben van medicijnleer maar wel eisen dat diezelfde verpleegkundige alle ins en outs van medicatie kennen, kunnen en de verantwoordelijkheid dragen die normaal bij artsen en apothekers liggen ....

    De beroepsgroep en de vertegenwoordigers moeten nog heel veel leren over het vak van verpleegkundige, denk ik.

  • no-profile-image

    Angelina

    Wat grappig dat ik dit nu lees! Ik zei het van de week nog tegen een klasgenoot van mij! 'Wij krijgen echt helemaal niks over medicijnen, dit vind ik echt slecht'. Ik studeer HBO-V en zit momenteel in het 2e leerjaar, het kan natuurlijk nog komen maar ik vind wel dat we al het een ander gehad konden hebben... Ik ben het er helemaal mee eens dat ze hier meer les in moeten gaan geven!

  • no-profile-image

    Anne

    Ik ben al een tijdje klaar met de opleiding, maar ook wij kregen weinig medicijnleer. (net als erg weinig fysiologie en anatomie). mee eens dat je veel meer uit de opleiding kunt halen. Ik zat gemiddeld nog geen 20uur per week op school voor een voltijdsopeliding (met een gecombineerd 1e en 2e jaar in één) Dat mag van mij echt wel meer..

  • no-profile-image

    Christel

    Bij ons in Vlaanderen is Farmacologie een ferme boterham in de 2de module van het 1ste jaar HBO-V opleiding. uiteraard komen niet alle merknamen en generieken hier aan bod, wel de farmacotherapeutische klassen etc. Desondanks ervaren studenten hier nog een enorm kennistekort in...aan te leren op de werkvloer. Farmaco zit ook in alle stageopdrachten, van het 1ste tot en met het 3de jaar.

  • no-profile-image

    Nelleke

    Sinds 5 jaar werkzaam in het ziekenhuis en altijd gedacht dat het aan mij lag dat ik zo weinig wist over medicatie. Afgelopen jaar heb ik een vervolgopleiding gedaan waarin ik 4(!!!) uur les kreeg over medicatie, de hele klas hing aan de lippen van de docent en iedereen wil nog een paar uur door. Eindelijk begrepen we wat we geven en hoe het werkt!
    Bij onze educatievpk direct een voorstel gedaan voor een klinische les.
    Maar dit alles hoort natuurlijk gewoon in de basisopleiding!

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden