Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

‘Verpleegkundige, bescherm patiënt tegen tv-camera’s’

Verpleegkundigen hebben net zo goed als artsen een belangrijke rol bij het beschermen van patiënten tegen televisiecamera's van allerlei realityprogramma's.
‘Verpleegkundige, bescherm patiënt tegen tv-camera’s’

Dat zegt zorgethicus Gert Olthuis, auteur van het rapport Met de camera aan het ziekbed. Morele overwegingen bij gezondheidszorg op televisie vandaag tegen Nursing.nl. Hij reageert daarmee op de situatie in het Vumc, waar een vader en dochter geen toestemming gegeven zouden hebben voor opnames voor het tv-programma 24 uur tussen leven en dood. De situatie raakte woensdagavond door een uitzending van het actualiteitenprogramma Nieuwsuur in opspraak. Volgens artsenfederatie KNMG schond het Vumc een richtlijn uit 2010,  waarin staat dat een patiënt vooraf toestemming moet geven voor tv-opnames. ‘Er mogen geen opnamen gemaakt worden van patiënten die niet in staat zijn om toestemming te geven’, aldus de richtlijn.

Vertrouwen in verpleegkundigen
Deze richtlijn mag dan voor artsen zijn gemaakt, verpleegkundigen hebben net zo goed een rol in het bewaken van de privacy van de patiënt, zegt Olthuis. ‘Mensen die gewond op de eerste hulp worden binnengedragen zijn met totaal andere dingen bezig, die kunnen de voor- en nadelen niet afwegen als ze een camera zien. Veel programmamakers vragen toestemming via de arts of verpleegkundige. Een patiënt denkt dan al snel dat het wel in orde is.’ Olthuis vindt het dan ook niet juist dat verpleegkundigen actief patiënten benaderen voor tv-makers. ‘Patiënten hebben onvoorwaardelijk vertrouwen in verpleegkundigen, wil je dat vertrouwen inzetten om iets te bereiken voor een televisieprogramma dat doeleinden heeft op een heel ander terrein? Dat moet je heel goed voor jezelf weten, wil je meedoen aan een dergelijk programma. Besef hoe groot je eigen rol is, en bedenk voor jezelf wat je nou eigenlijk víndt van de situatie.’

VAR
Heb je als verpleegkundige je bedenkingen bij het filmen op je afdeling, maar sta je er alleen voor, stap dan naar de VAR of de OR. Zij kunnen vervolgens inspraak eisen bij de Raad van Bestuur. Olthuis: 'Daarnaast kunnen ook de vakbond en beroepsorganisaties, zoals V&VN, een rol spelen in deze hele discussie, door bijvoorbeeld een gedragscode op te stellen.' Monique Verkerk van beroepsvereniging V&VN denkt dat een specifieke richtlijn of handreiking voor het omgaan met televisiecamera's niet nodig is. 'In artikel 2.10 van de Beroepscode staat dat je als verpleegkundige zorgvuldig omgaat met vertrouwelijke informatie over de zorgvrager. Daar valt dit ook onder.'

Gezondheidszorg scoort goed
Een camera die de meest intieme momenten van het dagelijkse leven registreert en verspreidt over een groot publiek is steeds normaler geworden, zegt Olthuis. ‘Dat gebeurt met televisiecamera’s, maar ook via social media als Facebook en Twitter. Wat voorheen nog privé was, wordt steeds meer publiekelijk gedeeld. Realityprogramma’s over gezondheidszorg scoren altijd goed, maar het past mijns insziens niet bij een ziekenhuis. Ziekenhuizen gaan dergelijke samenwerkingen aan om te laten zien dat ze transparant zijn, om te laten zien wat ze nou precies doen met publiek geld. Volgens mij heeft dit juist een averechtse werking, op deze manier wek je geen vertrouwen.’

Maatschappelijke discussie
Het VUmc heeft gisteren laten weten achter het programma 24 uur: tussen leven en dood te blijven staan. RTL zond de eerste aflevering gisteravond vervroegd uit. In het programma Nieuwsuur pleitte het hoofd van de spoedeisende hulp van het VUmc, Bonjer, weten voor een brede maatschappelijke discussie over hoe precies met dit soort dingen moet worden omgegaan.


Door: redactie Nursing, Nienke Berends


Meer Nursing

Vacatures in je mailbox
Ben jij toe aan een nieuwe job of wil jij weten welke vacatures er zijn in jouw vakgebied? Meld je dan aan voor de vacature-nieuwsbrief.





Dossier Carrière
Sollicitatietips op een rij, do's en don'ts tijdens je functioneringsgesprek en het laatste carrière nieuws vind je in het dossier Carrière...





NursingBanen

Op zoek naar een nieuwe baan? Op NursingBanen vind je de leukste vacatures.
Neem een kijkje op NursingBanen.nl


Redactie Nursing.nl

10 reacties

  • no-profile-image

    Martin

    Als dit was doorgegaan was dat het sein geweest om steeds meer opnames zonder toestemming van de opgenomen personen in de openbaarheid te laten zien. En opgenomen worden we al op veel plekken zonder dat we het weten. Ook in het ziekenhuis dus. Goed dat er toestemming verleend moet worden en liefst vooraf.
    En aan Eric en wieowie: goed punt, maar wel van een andere orde dan tv-uitzendingen.

  • no-profile-image

    Eric

    @wieowie: "helemaal mee eens!"

  • no-profile-image

    wie o wie

    Terecht dat er zorgorganisaties en deskundigen zijn die hun afkeer uitspreken over hetgeen is gebeurd. Maar naar mijn idee wordt er wel iets vergeten in deze privacy-discussie. Ik heb gemerkt dat de privacyschending al plaatsvind als je bij een ziekenhuisopname niet op een éénpersoonskamer terecht komt. Je deelt de kamer met (een) vreemde(n). Alles wat de zorgverleners aan het bed zeggen over het zorgproces en ziekte wordt ook door de rest van de kamer gehoord. Of denkt men dat dat dichtgeschoven gordijntje rondom het bed ook privacybescherming geeft bij het gesproken woord? Een gesprek op een kantoortje vind alleen plaats als er eventueel familie aanwezig is en dan nog niet altijd.
    Vandaar heb ik wel een dubbel gevoel bij die zorgorgansaties die nu zo hard roepen. Men verwijst naar een wet waarin staat dat medische informatie alleen gedeeld mag worden tussen zorgverleners en patiënt (eventueel vergezeld van begeleidende familie). Een patiënt die toevallig op dezelfde kamer ligt en eveneens getuige is van medische informatie van de kamergenoot behoort toch overduidelijk niet tot deze categorie. Voor heel veel zorgverleners is het in de praktijk de normaalste gang van zaken dat de privacy op deze wijze wordt geschonden. Dit is wat mij betreft ook een privacyschending waar hoognodig eens wat aan gedaan moet worden.

  • no-profile-image

    Eric

    Een camera kan pas mee als een patient expliciet toestemming heeft gegeven. Ook voor de hulpverlener geldt hetzelfde. Hij heeft namelijk een beroepsgeheim. Op het moment dat er opnames gemaakt worden, komt dat beroepsgeheim in gevaar.

    Wat betreft het verlenen van toestemming door een patient in een acute / levensbedreigende situatie dient nog wel een discussie gevoerd worden. Veel patienten willen maar één ding, van de pijn af, beter worden, van de benauwdheid af.....ze tekenen alles; toestemming voor het maken van tv beelden, toestemming tot includering in een trial, toestemming voor een behandelmethode.

    Als we die discussie kunnen gaan voeren, zijn de opnames in het VUMC niet voor niets geweest.

  • no-profile-image

    av

    De individuele vpk kan alleen maar aageven als hij niet op tv wil komen. Over zoiets heeft deze echt geen inspraak. Zoiets is al beslist voor het ter kennisgeving aan het vpk team wordt verteld. Weet ik uit eigen ervaring.
    Dit is weer zo'n typisch voorbeeld van bestuurlijke arrogantie die het wel weet voor een ander.
    Integriteit van niets dus. Ik begrijp hier dat alles wordt opgenomen maar dat het van je toestemming afhgangt of het wordt uitgezonden. Dus er komt vanalles van je in beeld en op band, er kijken heel veel mensen mee en je moet er maar op vertrouwen dat dat goed gaat?! Ik heb dus helemaal geen keus als ik dat zkh wordt binnengebracht!

  • no-profile-image

    peer99

    Het vreemde is dat jaren geleden de IC volgehangen moest worden met bordjes dat wij de geluiden op de kamers bewaakten en daardoor gesprekken konden volgen. Toen er camera's bijkwamen moesten ook daarvoor waarschuwingsbordjes opgehangen worden. De ontvangst apparatuur moest afgeschermd worden zodat alleen medewerkers zicht hierop hadden. En dat notabene op een bewakingsafdeling .... de naam zegt het toch al ...

  • no-profile-image

    phpieterse

    Vraag: "Hoe diep kan je gaan als ziekenhuisdirectie"? Zo: liëer je aan zenders van bedenkelijk allooi en zet je patiënten onvoorbereid ter volksvermaakt als figurant in. Veel dieper dan dat, kan het VUMC niet gaan. Arrogantie ten top! Daar ga je met je integriteit als zorgverlenende instantie. Maar, nu tekende opeens alle medewerkers een contract van geheimhouding! Zal mij niets verbazen als dat vanmiddag, dus achteraf, gebeurde. Ik schaam mij als verpleegkundige voor dit soort praktijken. Men hoeft zich dus geen zorgen te maken dat ik niet zal reageren als dat bij mij op de afdeling zou gebeuren. Wat mij betreft, mag je alle betrokkenen voor de tuchtraad slepen. Directie, artsen, verpleegkundigen en iedereen die ervan op de hoogte was.

  • no-profile-image

    Els

    Groot gelijk, MG.
    Het idee alleen al dat iemand ongevraagd meekijkt bij je gesprek met de arts of je behandeling maakt me al kwaad.
    Altijd eerst toestemming van de patient, en niet te opdringerig te werk gaan daarbij , want het eerste hulp, mensen zijn zichzelf dan al niet.Zorg krijgt voorrang,TV op de 2e(?) plaats.

  • no-profile-image

    MG

    Je moet hier wel even 2 dingen onderscheiden. Dat aan kwetsbare patienten toestemming gevraagd wordt is al een discussie waard. Maar dat vanuit een regiekamer alle beelden worden bekeken (ook al worden deze later niet gebruikt) totdat er iets interessants voorvalt stuit mij zeer tegen de borst.
    Het Vu gaf aan dat je discussie kunt voeren hoever privacy gaat, maar dat is dus geen discussie. Er is gewoon beroepsgeheim, en daar heb je je aan te houden. overigens hebben de TV makers dat niet, dus let goed op!

  • no-profile-image

    Gert

    laat maar komen dat tv programma van de VU amsterdam !!
    heel nederland kijkt al jaren naar soort gelijke programma's op TV en nu ineens wordt er een ophef van jewelste over gemaakt. moeten er ineens wetten bij gehaald worden. Dhr. Jansen zet zich dan nu niet in de kijker met al die media aandacht en ophef.
    dat hij er niet aan mee wil werken is prima, maar er zijn er genoeg die dat wel willen en geen bezwaar hebben. laat het doen het was een mooi programma !!

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden