Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

Wat brengt de toekomst voor de mbo-v'er?

Meer verpleegkundigen op bachelorniveau, die kant gaat het op in Nederland. Wat betekent dat voor de mbo-opgeleide collega? Niemand hoeft nu voor zijn baan te vrezen, maar als het aan de werkgevers ligt, wordt een groot deel van hen bachelor.
Omdat de rol van de hbo-v'er verandert, heeft dat effect op de mbo-collega.
Omdat de rol van de hbo-v'er verandert, heeft dat effect op de mbo-collega.

Sinds de wijkverpleegkundigen mogen indiceren, houdt het onderwerp 'mbo-hbo' Tamara Harzevoort (33) en haar collega's van de Twentse thuiszorginstelling Zorg Plus Thuis danig in de greep. Als verpleegkundige in de wijk (mbo) doet ze min of meer hetzelfde werk als de wijkverpleegkundigen (hbo). 'Zorg coördineren, indicaties aanvragen bij het CIZ, zorgplannen opstellen, multidisciplinair overleg beleggen.' 
Maar dit jaar steekt de zorgverzekeraar daar een stokje voor. Alleen hbo'ers mogen nog indiceren en daar hoort een nieuwe rol bij. De kwaliteitsrol, noemen ze dat bij Zorg Plus Thuis, zegt Tamara. Ook het inzetten en coördineren van zorg en de scholingen vallen nu onder het domein van de wijkverpleegkundige. Dat betekent dat mbo'ers dit jaar weliswaar nog volop mee indiceren en zorgplannen schrijven, maar onder supervisie van een hbo-v'er. 'Dat voelt anders, zegt Tamara. 'Alsof we ons moeten verantwoorden, en wat we deden, niet goed genoeg was. Terwijl ik altijd goed heb gefunctioneerd in de wijk.'

Thuiszorg
De grote vraag is of er wel voldoende wijkverpleegkundigen zijn om die nieuwe rol op te kunnen pakken. In de thuiszorg is nu circa driekwart van de verpleegkundigen mbo-opgeleid. Zorgkoepels ActiZ (ouderenzorg) en BTN (thuiszorg) becijferden dat er dit jaar ruim 2300 extra bacheloropgeleide verpleegkundigen nodig zijn en dat het tekort in 2017 tegen de 6000 zal lopen. Van de opleidingen stromen er lang niet genoeg in. Dus richten de thuiszorginstellingen de pijlen op hun eigen mbo'ers. Die gaan ze vanaf dit jaar massaal laten doorscholen. Althans, dat proberen ze. Want niet iedereen wil of kan.

Ook Tamara kreeg de vraag voorgelegd: waarom doe je de hbo-v niet? 'Maar dat gaat niet. Ik heb een baan en een gezin. Bovendien heb ik mijn verpleegkundediploma al. Waarom drie jaar naar school om hetzelfde werk te blijven doen? Ik zie de meerwaarde niet.

Blijf op de hoogte van alle mbo-hbo ontwikkelingen in het Nursing Dossier Beroepsprofielen

Ziekenhuizen
Ondertussen komt in het werkveld het onderscheid tussen hbo en mbo voor het eerst echt op gang. Het Jeroen Bosch Ziekenhuis in Den Bosch stelde als een van de eerste ziekenhuizen aparte profielen op. Het ziekenhuis wil niet alleen méér hbo'ers, maar geeft ze ook meer verantwoordelijkheden (zorg plannen en coördineren, supervisie voeren, collega's coachen) en betaalt ze daarnaar. Meer hbo en dus minder mbo, die kant lijkt het in alle ziekenhuizen op te gaan.

GGZ
In de GGZ leeft de wens naar meer hbo ook, hier aangejaagd door de ambulantisering. Robert Meijburg, verpleegkundig opleider bij de GGZ Parnassia Academie, vertelt dat de mbo-hbo-verhouding, die nu 70-30 is, in de toekomst 50-50 zal worden. 'Tot nog toe werkten niveau 4 en 5 door elkaar heen en deden ze grosso modo hetzelfde werk. Maar de ambulantisering vraagt om een ander type medewerker, die meer zelfstandig kan werken.'
Voor de huidige mbo'er verandert er nu nog niet zoveel, dat is vergelijkbaar met de ziekenhuissector. Maar na 2020 zal het werk van een mbo-v'er er volgens Meijburg compleet anders uitzien. 'Hbo'ers gaan in de toekomst spreekuren houden, doen de complexere zorg, de zorgcoördinatie en overstijgende zorg. De mbo'ers zijn er dan voor de chronische en basiszorg.' Het overleggen met andere disciplines, het aanspreekpunt zijn; dat wordt nu nog heel sterk bepaald door ervaringsjaren. Straks zal dat meer langs opleidingslijnen verlopen, verwacht Meijburg, net als de leidinggevende functies. 'Het gaat hoe dan ook veranderen. Toen ik het artikel in Nursing las over het Jeroen Bosch Ziekenhuis, heb ik al onze 3900 medewerkers daarop gewezen: jongens, lees dit, dit gaat er bij ons ook aankomen.'

Lees het hele artikel in Nursing april 2015. Neem een abonnement!

Annet Maseland

16 reacties

  • Judith Vlasin-Janssen


    Gewoon een nieuwe opleiding ontwikkelen die precies ligt tussen niveau 4 en 5, dat is dan de verpleegkundige. De huidige niveau 5's die denken dat ze meer kunnen, kunnen daarna nog een master doen bijv. management etc. Probleem opgelost.

    Naar mijn inziens is de huidige niveau 4 opleiding tot verpleegkundige namelijk voor 85% hetzelfde als die van niveau 5 dat wil zeggen inclusief klinisch redeneren, kwaliteitsonderzoek etc, dus kappen met die onzinverhalen dat niveau 5 'meer complexe zorg' verleend.

  • L.M. de Ruiter-Parvan

    Wat is dan het tegenvoorstel? De situatie op de werkvloer houden zoals het nu is? De hbo-v afschaffen?

  • H Verduyn

  • HJ Trip

    Als ik straks alleen nog maar goed ben voor basis zorg.
    Stop ik ermee.
    Na 18 in een academisch ziekenhuis hoog complexe zorg te hebben verleend ben ik toch wel iets meer waard lijkt mij.

  • Dorine brouwer

    Wanneer je je verdiept in de nieuwste kwalificatie dossiers worden de mbo verpleegkundigen nog steeds opgeleid om oa totale zorg te kunnen coordineren en oversteigend te kunnen denken, dit staat haaks op de rol waar de mbo verpleegkundige door de ontwikkelingen voor hbo opgeleide verpleegkundigen nu in veel instellingen in gedrukt wordt.......

  • Charles Van der Stam

    De hbo-v lobby is erg krachtig. Wilden ze eerst de titel verpleegkundige ontnemen door deze te vervangen voor zorgkundige. Nu gaat de wijkverpleegkundige gebruikt worden om de niveau 5 verpleegkundige 'onmisbaar' te maken. En eigenlijk willen ze niveau 6 genoemd worden. Met grote steun van V&VN. Maar zorgvragers zitten echt niet te wachten op spreadsheets invullers, PICO producenten en EBP procedures. Maar wel goede stomazorg, juiste pijnbestrijding en bemoedigend woorden tijdens je herstel, genegenheid en vlot catheseriseren, gezinsgesprekken, luisterende oren bij levensvragen. Kortom alles wat een mbo kan evenals een hbo-er. MBO-er, laat je niet imponeren door al die verengelsing om maar wetenschappelijk te lijken en HBO-er, blijf je kritische vragen stellen over goede zorg. Maar zorg geven moet je allebei want dat is ons bestaansrecht. Een HBO-verpleegkundige.

  • Lia B.

    Helemaal eens met Joost.
    Eerst MDGO - VP gedaan maar het beste was verpleegkundige zijn. MBO niveau 4 nu bijna 5 jaar in the pocket....en nu is het weer HBO.
    Ik ben allang blij dat ik verpleegkundige ben en ik doe mijn werk goed en met liefde en plezier. Laten we dat zo houden a.u.b. Er wordt al genoeg bezuinigd, er blijft zo niets meer over. Maak gebruik van elkaar capaciteiten en kwaliteiten en maak niet zo' n onderscheid. A.u.b. Zeg dan zijn we weer terug bij af.

  • s den boer

    Hopelijk heb ik het echt totaal mis maar zou de toekomst kunnen zijn dat om straks de hogere kosten van HBOv te compenseren er gewoon meer niveau 3 wordt binnengehaald in organisaties zodat inzet MBOv straks eigenlijk overbodig blijkt te zijn, basis en chronische zorg kan ook door niveau 3 worden uitgevoerd, terug naar het gedelegeerd verplegen van decennia terug? Je dus eigenlijk nu gedwongen wordt om een scholingstraject in te gaan, alleen om hetzelfde werk te blijven doen? Veel geld mee gemoeid waar scholingsinstituten weer goed aan kunnen verdienen. Lijkt mij in dit geval dat er gewoon heel goed gelobbyd is door bepaalde personen/groepen. Alles evidence based?

  • Hilda Hessel

    Ik vrees dat meer mensen in de zorg gaan afhaken als de functie van vpk meer wordt uitgehold. Mensen hebben uitdaging en verantwoordelijkheid nodig.

  • Andrea Miedema

    En wat is de waarde dan nog van al die Wijkziekenverzorgende met jaren ervaring in de wijk? Moeten wij dan straks thuis zitten met een bijstandsuitkering....

  • Bas Vooijs

    Ik vind het ook erg vreemd dat er de tendens is tot opschalen naar HBO-V, terwijl tegelijkertijd alles in het kader staat van bezuinigen. Er zou m.i. beter aan gedaan worden de kwaliteit van MBO-V opleidingen te verbeteren, en HBO-V te laten voor leidinggevende en hoogwaardig specialistische functies.
    Ik heb zelf mijn ( verkorte) MBO-V opleiding gedaan aan een ROC met daarnaast intensief onderwijs door vakmensen uit het ziekenhuis met hun beide benen in de praktijk. Dat was kwalitatief een hele goede en ook veeleisende combinatie. Goede krachten voor de werkvloer selecteren zich op die manier vanzelf uit. Ik zie de meerwaarde van HBO-V niet zo voor de doorsnee zorgtaken in ziekenhuis of wijk.

  • A.t Huistra

    En iedereen maar afvragen waarom de zorg zo duur wordt, ik snap dat sommige werkzaamheden door een HBO- v gedaan moet worden, maar de mbo-v kan ook nog veel werkzaam heden houden lijkt me.
    Bij ons in de thuiszorg mag de verzorger i.g zelfs niet meer een client evalueren, dat moet door een niveau 5 gedaan worden. Ik denk dan waarom??Bij complexe veranderingen roept die er ook wel een niveau 5 bij. Maar als er bijna niks veranderd en de verzorger i.g komt daar al een paar keer in de week over de vloer, geloof me die redt zich dan ook echt wel met het evalueren van een client. Als alles door een niveau 5 gedaan moet worden wordt de zorg wel erg duur!!!

  • P Hobé- de Jong

    Ik heb net de 3 jarige scholing gedaan om niveau 4 verpleegkundige te worden. En nu moet alles weer door hbo verpleegkundige gedaan worden. Het is om gek van te worden. Het lijkt nu net of die 3 jaar voor niets is geweest terwijl ik er toch veel geleerd heb. Na 15 jaar als 3 ig - er te hebben gewerkt.
    Ik ben het daarom ook helemaal eens met Joost. Stop mij niet in de rol van verzorgende mijn kennis gaat wel veel verder. Ik heb ook al die domeinen van Nanda en Gordon moeten leren

  • R van dijk

    ik ook, maar of de politiek daar naar gaat luisteren is zeer de vraag.

  • Josselien Falkmann

    Ik ben het helemaal eens met de reaktie van Joost.

  • Joost. Boogaard

    Schippers had ook gezegt destijds ' doe recht aan de mbo verpleegkundige ' De mbo verpleegkundige is te hoog opgeleid voor alleen basis en chronische zorg, dat is meer het profiel voor niveau 3. Dus duw ons niet in de verzorgende rol want dat zijn we niet of niet meer. Hopelijk hoef ik niet uit te leggen dat de mbo vpk ook prima in staat is om zorgplannen te schrijven, zorg te coördineren en mdo,s te beleggen. Kwaliteitszorg was een flink onderdeel in de opleiding.

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden