Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

Zorgmedewerkers ‘blind’ voor Turkse wensen

De Nederlandse ouderenzorg schiet vaak tekort als het gaat om de wensen van Turkse ouderen. Verzorgenden scheren bijvoorbeeld geen oksel- en schaamhaar.
Zorgmedewerkers ‘blind’ voor Turkse wensen

‘Terwijl in de Turkse en Marokkaanse cultuur het scheren van oksel- en schaamhaar bij ouderen deel uitmaakt van de gebruikelijke persoonlijke hygiëne’, zegt cultureel antropoloog Ibrahim Yerden in een interview met Folia Web. Yerden is gepromoveerd met zijn onderzoek naar hoe de ideaalbeelden van Turkse families over zorg voor ouderen zich verhouden tot de praktijk rond zorgafhankelijke Turkse ouderen in Nederland.

Communicatie met verpleegkundigen

Hieruit blijkt dat wanneer Turkse migrantenfamilies met zorgvragen van de oudste familieleden worden geconfronteerd, het vaak lastig of onmogelijk is om zorg conform de Turkse ideaalbeelden te geven in Nederland. Yerden: ‘Ouderen van Turkse of Marokkaanse komaf maken zich bijvoorbeeld zorgen over de communicatie met verpleegkundigen en verzorgenden over de Hollandse pot die in zorginstellingen wordt geserveerd. Je moet je realiseren dat het om oude mensen gaat. Die gaan niet meer een nieuwe taal leren of een andere smaak ontwikkelen.’

Schaamstreek scheren

Een van de ondervraagden in het proefschrift vertelt: ‘Na mijn eerste week in het verpleeghuis heb ik gezegd dat mijn okselharen en schaamstreek geschoren moesten worden. Ik ben zelf niet in staat om dat te doen, omdat ik verlamd ben. Ik probeerde dit de verzorgende duidelijk te maken, maar dat lukte niet. Mijn zoon is daarna met hen gaan praten. Ze antwoordden dat het niet hun taak is.’

Thuiszorg

Uit het proefschrift blijkt dat zowel mannelijke als vrouwelijke Turken het belangrijk vinden dat vrouwen door een vrouw worden gewassen. Ook vinden ze dat het huishoudelijk werk door de thuiszorg door een vrouw moet worden gedaan. Ze voelen zich niet prettig als een man de huishoudelijke taken verricht, terwijl de vrouwelijke cliënt op de bank zit en niets doet.

Kleine aanpassingen

Volgens Yerden is het belangrijk dat er in kaart gebracht wordt wat er speelt bij senioren met een andere culturele achtergrond. Daar moet dan beleid op worden gemaakt. ‘Met kleine aanpassingen in eten, de foto’s aan de muur en lichaamsverzorging, kun je ervoor zorgen dat mensen zich prettig voelen.’

Bekijk hier het volledige proefschrift van Ibrahim Yerden Tradities in de knel: Zorgverwachtingen en zorgpraktijk bij Turkse ouderen en hun kinderen in Nederland

 

Herken je dit? Laat je reactie hieronder achter!

Rhijja Jansen

6 reacties

  • piet janssen

    Blind voor andere culturele zorg betwijfel ik ten zeerste, rapporten en adviezen waren er 20 jaar gelden ook al.
    Dat de ouderen zich zorgen maken over hun eigen culturele idealen is denk ik veel realistischer. Hun kind en kleinkinderen leven veel meer in het eigen, private leven dan het leven dat de ouderen gewend zijn en altijd voorgestaan hebben. Culturele verschillen binnen de eigen gemeenschap, waardoor de ouderen verstoken blijven van zorg uit eigen gelederen en afhankelijk worden van de Nederlandse zorgverlening.
    Om de taal en smaak gewoontes van een land waar men al tientallen jaren verblijft 'nieuw' te noemen is niet vreemd indien men alle jaren in een subcultuur leeft die plots toch niet aan het beeld dat je wenst voldoet. In dan sta je plotseling in een vreemd land waar je wel al 30 jaar deel van uit hebt gemaakt. Een van de redenen waarom Nederlandse migranten op oudere leeftijd terug naar Nederland komen.

  • L.S. van Dedem

    Regelmatig heb ik te maken met oudere Turkse patienten die graag door een iemand van dezelfde sekse geholpen of behandeld willen worden. Daar willen we graag in tegemoet komen maar helaas hebben we niet altijd mannelijke cq vrouwelijke specialist. Men moet dan noodgedwongen uitwijken naar het academisch ziekenhuis in de grote stad. Ook zijn er veel klachten dat bij ons alle afspraken op de klok gaan, in sommige landen schijnt het heel gebruikelijk te zijn dat je naar de specialist gaat als dat zo uitkomt en dan hoef je ook niet te wachten.
    Ik zou wel graag een keer op werkbezoek willen gaan naar Turkije of Marokko om daar te leren hoe je kwalitatief goede zorg verleent, wij kunnen daar nog wat van leren denk ik.

  • A Hageman

    Van de redactie van nursing mag iedereen een mening hebben en deze ook openlijk uiten op nursing.nl. Maar er zijn grenzen. Zo worden discriminerende opmerkingen hier niet getolereerd. De reactie van tante bep heeft deze grens ons inziens overschreden en is daarom verwijderd.
    Alexia Hageman, hoofdredacteur nursing

  • hs bakker

    Tante Bep gaat me iets te kort door de bocht!
    Ik kan wel meegaan met de reactie van Ellen. Wij verpleegkundigen hebben echt wel in de gaten waar de wensen van de Turkse medenederlander liggen. Zo ook van de Marokkaanse medenederlander, de Molukse medenederlander en van de vele andere culturen. Allemaal verrijking van ons land maar zeg nou zelf, daar is toch geen beginnen aan. Dit gaat echt veel verder dan scheren van schaamhaar en ander eten. Ga je dat allemaal inpassen in de dagelijkse zorg dan kom je niet meer aan de oorsprong van je vak toe namelijk verplegen. Daar waar we een stukje mantelzorg inrichten mag m.i. ook gevraagd worden om het stukje cultureel gebonden zorg aan familie over te laten. Vaak wordt dat al gedaan. Beetje variëren met eten moet volgens mij kunnen, de taal sprekende verpleegkundigen zou ook een bijdrage kunnen leveren maar die zijn maar sporadisch te vinden... hoe kan dat? Ik denk dat Ibrahim Yerden maar eens een maandje mee moet lopen in verschillende werkvelden van de verpleging om er achter te komen dat er helemaal geen tijd is om dit in te passen.

  • E Lindemans

    Ik denk niet dat verzorgenden blind zijn voor allerlei zaken.Maar waar voor Nederlandse ouderen steeds minder gedaan kan/mag worden en steeds meer hulp van familieleden gevraagd wordt, zal dat voor hen net zo gelden.Alle mooie rapporten ten spijt,de verzorgenden maken het beleid niet en het zou toch wel raar zijn als we voor alle andere culturen een apart beleid gaan krijgen.En mogen de Nederlandse bejaarden dan nog wat tijd in gaan leveren?Ergens zal de extra tijd dan toch vandaan moeten komen.

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden