Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Reacties4

Gastblog Jennifer: ‘Hoe vaak per dag moet u naar het toilet?’

Jennifer Bergkamp is verpleegkundige bij Buurtzorg. Ze windt zich op over de eisen van zorgverzekeraars rond het aanvragen van incontinentiemateriaal.
Wijkverpleegkundige en computer.
Jennifer stelt: 'Ik heb inmiddels 8 jaar gestudeerd om dit prachtige vak uit te mogen oefenen en toch moet een vreemde beoordelen of mijn inschatting juist is.'Foto: Arno Massee

Hoe vaak per dag moet jij naar het toilet? En heb je dan een verschoning nodig of niet? Gebruik je toiletpapier en hoeveel?

Wordt het al gênant? Te privé misschien? Voor mijn cliënten zijn dit doodnormale vragen. Sterven houdt soms in dat je de controle verliest over sluitspieren, soms ten gevolge van het proces, medicatie of gewoon door krachtverlies. Daar moeten ze het dan met mij over hebben zodat ik er wat aan kan doen. Vervolgens heb ik het daar met de huisarts over zodat hij/zij een recept uit kan schrijven voor passend incontinentiemateriaal dat vergoed gaat worden.

Dan gaan we zoeken naar welke zorgverzekering er in het spel is zodat we weten welke leverancier we moeten contacten om het materiaal te bestellen. Dan is het nog niet klaar… zij moeten eerst een intakegesprek plannen. Daarin gaan ze beoordelen of er inderdaad sprake is van incontinentie, hoe zwaar die incontinentie is en op hoeveel verschoningen je recht hebt. Daar wordt de bestelling op gebaseerd; we krijgen geen 1 broekje te veel.

Dat intakegesprek wordt gedaan door mensen die zich niet ingelezen hebben in de situatie. Daaraan moet mijn cliënte, die slechts nog enkele weken te leven heeft en die pas 2 weken geleden zorgverleners heeft toegelaten, uitleggen dat ze inderdaad incontinent is en hoe incontinent dat dan precies is.

Voor haar is haar incontinentie weer een stap achteruit in een proces dat ze nauwelijks bij kan benen, weer een stap afhankelijker van haar man die tot over zijn oren in dit ingewikkelde proces zit. Een precair gesprek dat ze al nauwelijks met mij durfde te voeren, terwijl bij mij niet eens alles hoeft gezegd, sommige dingen kan ik invullen.

Ik heb ruim 20 jaar ervaring en heb inmiddels 8 jaar gestudeerd om dit prachtige vak uit te mogen oefenen en toch moet een vreemde beoordelen of mijn inschatting juist is. Kostenbesparend zeggen ze… Ik ben inmiddels 2 weken bezig, de teller op mijn telefoon staat inmiddels op 8 uur telefoneren om dit geregeld te krijgen en nog heb ik alleen maar een intakegesprek voor elkaar. De uren van de huisarts zijn niet eens geteld.

Alles wat opnieuw beoordeeld moet door leveranciers of verzekeraars kost oeverloos veel tijd. Wat je dus aan de achterdeur bespaart ben je aan de voordeur dubbel kwijt.

Geef de zorg terug aan de professionals!

-Lees ook Jennifers gastblog ‘Zullen we weer echt samenwerken?’
-Ze kan ook mooi tekenen: Verpleegkundige tekent verpleegkundigen
-In mei verschijnt haar boek Lofzang. Vol verhalen en tekeningen, waarin Jennifer wil laten zien hoe mooi het verpleegkundige vak is.

4 REACTIES

  1. Ik moet zeggen dat ik dit wel een eenzijdig verhaal vindt. Het is een blog, maar een verhaal heeft altijd 2 kanten en zomaar een eenzijdig verhaal de ether in slingeren zonder enige vorm van wederhoor, vind ik niet correct. Dit vind ik niet bij een vakblad horen.
    Toevallig werk ik als verpleegkundige bij een van de leveranciers van genoemde inco-materialen en ik moet zeggen dat ik het geschetste beeld niet herken. Dat andere leveranciers zo zouden werken, kan ik niet beoordelen, maar bij de leverancier waar ik werk, heb ik het geschetste beeld nog nooit eerder gezien. Wij zijn ook verpleegkundigen die naar eer en geweten hun beroep uitvoeren en ons daarbij aan te beroepscode hebben te houden en dit ook doen.

    Dat het 2 weken zou duren voordat iemand materiaal geleverd krijgt, zeker in een kwetsbare terminale situatie, keur ik niet goed en gebeurt bij de leverancier waar ik werk ook niet. Dat een huisarts daar uren mee bezig zou zijn sluit ik niet uit dat dit ergens gebeurt, maar heb ik nog nooit gezien. Het enige dat nodig is, is een recept. Een consult van de HA of vaak zelfs een telefoontje zijn al genoeg om dit te regelen. Wanneer wij een aanmelding krijgen van een nieuwe patiënt die inco-materialen nodig heeft, wordt er dezelfde dag nog contact opgenomen. Zeker als er richting ons is aangegeven dat het een terminale situatie betreft, stellen wij alles in het werk om diezelfde dag nog contact te leggen met of de zorg van deze patiënt, of patiënt/familie zelf. Daarbij volgt inderdaad een intakegesprek van 10-min en in bijna alle gevallen van een terminale situatie wordt er de volgende dag al geleverd, of hooguit de dag daarna.

    Het klopt inderdaad dat wij tijdens het intakegesprek een aantal intieme vragen moeten stellen, waarbij er van patiënten/familie wordt verwacht dat zij deze op een onpersoonlijke wijze als de telefoon deze beantwoorden aan een volslagen vreemde. Daar zijn wij ons van bewust en daar gaan we dan ook met de grootst mogelijke zorgvuldigheid mee om. Helaas komen we er niet onderuit om deze vragen te stellen, de meeste leveranciers zijn namelijk een apotheek en inco-materialen worden net als alle andere medische materialen als medicijnen, wondmaterialen etc alleen op recept en alleen op basis van een medische indicatie geleverd. Vanuit de regelgeving wordt er verwacht dat leveranciers/apotheken dit toetsen. Daarnaast is het ook een eis vanuit de zorgverzekeringen. Deze informatie is benodigd om te beoordelen of een patiënt in aanmerking komt voor een vergoeding. Ik snap de belasting die dit mogelijk voor de patiënt met zich meebrengt. Ik spreek echter ook genoeg patiënten die dit onpersoonlijke juist prettig vinden, omdat dit juist ook drempelverlagend kan werken om met iemand over dergelijke intieme zaken te spreken als je zeker weet deze persoon in het dagelijkse leven niet tegen te kunnen komen. Juist de wijkverpleegkundige is bij uitstek de persoon om te beoordelen of dit intakegesprek voor een patiënt belastend is en heeft altijd de optie om zichzelf als contactpersoon op te geven, zodat het intakegesprek met de wijkvpk gevoerd wordt. Ik begrijp dat het vervelend is dat dit tijd kost, maar juist deze coördinerende rol behoort m.i. wel toe tot het verpleegkundig beroep. Ik begrijp dat deze rol steeds meer in conflict komt met de rol van zorgverlener door de almaar uitbreidende administratieve taken en dat dit niet wenselijk is, maar ik betwijfel of een specifiek voorbeeld als inco-materiaal nou het juiste voorbeeld is van een uitwas van dit beleid. Ik ben het helemaal eens om op de expertise van de verpleegkundige te vertrouwen op zorgvlak en zoveel tussenstappen tussen zorgbehoefte en het voldoen van deze behoefte er tussenuit te halen.

    Echter denk ik dat het een het ander niet uit hoeft te sluiten. Ik denk dat beide expertises elkaar juist kunnen en zouden moeten versterken. Ik ga uit van de expertise van de wijkvpk waar ik contact mee heb. Ervaring en opleidingstijd zeggen mij daarin niet zo veel, dit hoeft niet altijd te betekenen dat iemand ergens expertise in heeft ontwikkeld. Uiteraard hebben we heel bekwame en uitgebreid opgeleide verpleegkundigen in NL, maar je kunt niet overal een expertise in hebben. Een cardioloog met 20 jaar ervaring en 12 jaar studie is heel kundig op het gebied van hart, maar weet van MDL vast wel iets, maar daar ligt de expertise niet. Ervaring is belangrijk om in een team te hebben, maar zegt mij an sich niet zo veel. Als iemand al 40 jaar het verkeerde doet en weinig bereid is om bij te leren of nieuwe dingen te leren, helpt ervaring niet. Attitude en leergierige houding zeggen mij wat dat betreft meer. Ik wil ervaring zeker niet wegzetten als nutteloos, in veel gevallen zegt ervaring zeker wel wat, maar ik vind het eerlijk gezegd geen goed argument in een discussie. Het is een autoriteitsargument ipv een inhoudelijk argument.

    Ik ga helemaal uit van de expertise van de wijkverpleegkundige van deze blog. Helaas kom ik in de praktijk iedere dag vele voorbeelden tegen waarbij de verzorgende of (wijk)verpleegkundige weinig tot geen expertise heeft op het gebied van inco-materialen. Als voorbeeld kreeg ik vandaag nog een aanvraag binnen voor een terminale patiënt waarbij enorm zwaar absorberend materiaal werd gevraagd, terwijl deze patiënt in de terminale fase een vochtintake had van 0,5L. Daarentegen had deze patiënt meermaals per dag ontlasting. Is het dan voor deze patiënt beter om zwaar absorberend materiaal in te zetten dat duur is, door de vergoeding vanuit de zorgverzekering maar heel weinig per dag ingezet kan worden, waardoor patiënt letterlijk gedwongen wordt om in de ontlasting te blijven liggen met alle ongemak en gevolgen voor de huid/decubitus, of is deze patiënt meer gebaat bij lichter absorberend materiaal gezien de vochtintake dat vaker gewisseld kan worden zodat patiënt niet in de ontlasting hoeft te blijven liggen?! Ik denk het laatste, maar dit was niet wat er werd gevraagd van de wijkvpk. Ook kom ik nog regelmatig tegen dat een (wijk)vpk inbelt en letterlijk voorstelt om een patiënt niet passend materiaal te geven en dus maar de hele dag in de ontlasting laten zitten, omdat de wijkzorg overbelast is en dit makkelijker is, want dan hoeven ze minder vaak naar patiënt toe om materiaal te verschonen. Dan laten ze liever deze patiënt letterlijk de hele dag on de stront zitten. Persoonlijk lijken me dergelijke voorbeelden de patiënt niet centraal gesteld, gaat dit in tegen wat ik persoonlijk als goede zorg beschouw en lijkt me dit ook nog eens tegen de beroepscode. Als gevraagd materiaal alleen het belang van de zorg dient en niet van de patiënt, lijkt het me logisch dat ik hier als verpleegkundige vanuit mijn expertise het gesprek over aan ga. Ik heb op meerdere afdelingen in het ziekenhuis waaronder de IC en in de thuiszorg gewerkt. Zeker in het ziekenhuis, maar ook in de thuiszorg is mijn praktijkervaring toch dat er bijna niemand nadenkt of het ingezette inco-materiaal überhaupt wel passend is voor de situatie van de patiënt. Meestal wordt gewoon uit de kast getrokken wat er ligt en wordt er hooguit naar de juiste maat gekeken. Ik moet bekennen dat ik dit ook altijd deed en daar niet bij stil stond dat ik dit deed, totdat ik bij deze leverancier ging werken. Onze verpleegkundigen hebben allemaal aanvullende opleidingen en/of trainingen gevolg over inco-materialen an sich en incontinentie. Wij hebben gespecialiseerd continentieverpleegkundigen in dienst die de vervolgopleiding hiertoe hebben gevolgd. Onze expertise ligt juist op het vlak van de eigenschappen van deze materialen, incontinentie en wat hier mee samenhangt en welke materialen best passend zijn voor welke situatie. In plaats van dit als bedreiging of controle te interpreteren, zou ik juist uit willen nodigen om gebruik te maken van de expertise die beschikbaar is.

    Het klopt dat materiaal afgestemd wordt en dat er een maximum zit aan hoeveel materiaal ingezet kan worden. Dit is afhankelijk van de vergoedingen die er vanuit de zorgverzekering wordt betaald richting de leverancier. De leverancier waar ik werk, bouwt hierbij uiteraard wat extra marge in en indien er een goede reden waarom er bijvoorbeeld meer is gebruikt dan bedoeld, wordt daar coulant mee omgegaan en wordt zo veel mogelijk de menselijke maat gehanteerd ipv de financiële. Echter, ook de leveranciers zijn afhankelijk van de vergoedingen van, en contracten die zij hebben met, de zorgverzekeringen. Er zijn in het verleden leveranciers geweest die nauwelijks naar de kosten keken en alleen de menselijke maat lieten prevaleren, maar die zijn allemaal failliet gegaan. Als de leveranciers die overgebleven zijn hier ook zo mee om zouden gaan, zou er binnen de kortst mogelijke tijd in NL geen leverancier van inco-materiaal meer zijn en zal het helemaal niet meer verkrijgbaar zijn. Om het in perspectief te plaatsen: NL en Noorwegen zijn de enige Europese landen waar inco-materiaal überhaupt nog vanuit de basisverzekering vergoed wordt (gelukkig). We worden geconfronteerd met een dubbel vergrijzende samenleving waar de zorg al de grootste kostenpost is en de benodigde zorgkosten in de toekomst meer zijn dan het deel werkenden nog op kunnen brengen. De beroepscode stelt zelfs dat het als verpleegkundige onze verantwoordelijkheid is om zorg te dragen van een rechtvaardige verdeling van beschikbare schaarse middelen. De zorg zelf is ook zo’n schaars middel geworden. Iedere euro en inco-broekje dat ik aan de ene patiënt extra geef, kan ik niet meer aan de andere patiënt geven die dat extra broekje misschien net wat harder nodig had. Als ik een patiënt heb met een intake van 2L en er in totaal al materiaal wordt ingezet met een absorptievermogen van 10L en er belt dan een vpk in dat het materiaal niet genoeg absorbeert, is het dan heel raar dat wij dan vermoeden dat de lekkage niet aan de absorptiecapaciteit ligt, maar mogelijk aan onjuist gebruik van het materiaal of incorrecte wijze van materiaal aanleggen?! Is het dan heel raar dat wij het gesprek aangaan met deze vpk waarbij we eerst willen verifiëren en uitproberen of het materiaal juist gebruikt wordt voordat we eventueel extra materiaal leveren?! Dit lijkt me niet. Sterker nog, vanuit de beroespcode wordt er juist verwacht dat wij dan onze expertise over het materiaal en incontinentie inzetten om zo het probleem of te lossen ipv zomaar meer materiaal te leveren omdat de opbellende verpleegkundige dit nodig vindt.

    Er wordt een ‘ons vs hun’ beeld geschetst waar ik mij niet in kan vinden. Ik denk dat de kracht juist zit om elkaar te vinden in elkaars expertise. De wijkvpk is kundig en bekwaam en bij heeft bij uitstek de expertise als het gaat om de zorgbehoefte van de patiënt in kwestie, maar heeft gemiddeld genomen niet de expertise op het gebied van incontinentie en de materialen als de (continentie)verpleegkundigen bij de leveranciers. De verpleegkundigen bij de leveranciers hebben bij uitstek de expertise mbt incontinentie en het materiaal, maar niet de expertise mbt de zorgbehoefte van de patiënt die de (wijk)vpk wel heeft. Ik zou ervoor willen pleiten om elkaar juist niet als vijanden of een noodzakelijk kwaad te zien, maar juist om met elkaar het gesprek aan te gaan om samen tot een betere zorguitkomst voor de patiënt te komen. Ik zou willen uitnodigen om hier samen een constructief gesprek over te voeren, de (wijk)vpk als expert op het gebied van de zorgbehoefte van de patiënt, de leveranciers als expert op het gebied van incontinentie en materialen en laten we dan samen bepalen wat voor de betreffende patiënt het beste is om te doen om zo goed mogelijke aan de zorgbehoefte te voldoen, zonder daarmee onbedoeld en ongewild de zorgbehoefte van een eventuele andere patiënt te beïnvloeden. Ik ben van mening dat we gezamenlijk onze krachten bundelend namelijk betere zorgresultaten kunnen bereiken dan wanneer we elkaar als noodzakelijk kwaad behandelen. Ik hoop dat we dit bij het volgende contactmoment met elkaar kunnen bereiken.

    • Leuk je epistel maar de problemen zijn niet van persoonlijke aard maar een aanklacht tegen het systeem. Dat is de essentie. Niemand van de werkvloer verzint een dergelijk log systeem, dit komt van managers, bestuurders, zorgverzekeraars en overheid ..
      Ik las op twitter dat een vrplk materialen verzamelde uit het zkh en daarmee naar de patienten thuis ging. Schijnbaar kan een zkh ook bedden buiten de instelling hebben. Ik betwijfel of dit financieel, juridisch en bedrijfsmatig rechtmatig is geregeld. Duidelijk is wel dat zo de lijnen bijzonder kort zijn en de werkzaamheden drastisch vereenvoudigt. Het kan dus wel anders ..
      En daar zouden we onze krachten moeten bundelen, een duidelijk nee, dit is onze grens.

  2. Lees alle reacties
  3. Het wordt tijd dat het functionering gericht voorschrijven ingevoerd gaat worden en er niet langer alleen maar over gesproken wordt. Het vertrouwen van zorgverzekeraars in de zorgprofessionele kwaliteiten van de voorschrijver is hier de voorwaarde in. Een passend advies/ voorschrift van de juiste producten en hoeveelheden zijn de basis voor leveranciers om zonder verdere informatie het voorschrift uit te voeren. Alleen door de dagprijs systematiek van zorgverzekeraars is het voor leveranciers niet mogelijk om altijd in de gewenste hoeveelheid te leveren.
    Met het vertrouwen in de voorschrijvende zorgprofessional door zorgverzekeraars is de dagprijs systematiek achterhaald.
    Eenvoud en duidelijkheid in het gehele zorggeld zal zorgen voor tevreden “ zorgconsumenten “ die zich ook door hun zorgverzekeraar serieus genomen voelen in hun zorgprobleem.

  4. Hoi Jennifer,
    ik begrijp helemaal je frustratie.
    Ik heb in Den Haag en omstreken een urologie /continentie team opgezet en de wijkverpleegkundige en huisartsen kunnen mij rechtstreeks inschakelen.
    Bij terminale klanten kan dit binnen 1 dag en we maken de machtiging en de volgende dag zijn de spullen er.
    Ook het zetten van katheters bij terminale is vaak dezelfde dag geregeld.
    voor de wat meer ingewikkelde consulten nemen we de tijd voor een huisbezoek, maar gemiddeld zijn we 6-8 uur bezig en heeft de klant het juiste materiaal , goede adviezen, de machtigen en kan de klant of het wijkteam zelf bestellen bij de door ons meest passende leverancier gevonden.
    Het is geen serie vak, maar als je het goed doet levert het veel kwaliteit van leven.
    Minder verspilling van materiaal en dus minder kosten en het ontzorgt de wijkverpleegkundige, mantelzorger en natuurlijk de klant.
    mvg RIa Pothoven

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.