Ileus in de palliatieve fase: deze afwegingen zijn dan belangrijk

Bij ileus in de palliatieve fase zijn bepaalde afwegingen nog complexer dan als de patiënt niet ongeneeslijk ziek is, zegt een gespecialiseerd verpleegkundige palliatieve zorg. 'Bijvoorbeeld als het gaat over de maagsonde.'

Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Foto Arno Massee

Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) ontwikkelde een digitale beslisboom om verpleegkundigen en artsen te ondersteunen bij ileus in de palliatieve fase. Nursing vroeg zich af: wat zijn belangrijke aandachtspunten voor algemeen verpleegkundigen? Ellemieke van Eeden, gespecialiseerd verpleegkundige palliatieve zorg bij Reinier de Graaf ziekenhuis in Delft, beantwoordde 3 vragen over ileus in de palliatieve fase. Ze komt met diverse praktische adviezen.

Ellemieke van Eeden, gespecialiseerd verpleegkundige palliatieve zorg

1 Wat is de rol van de verpleegkundige bij ileus in de palliatieve fase?

‘Mijn collega’s en ik verplegen vooral mensen met ileus in de fase van symptoomgerichte palliatie, dus als de focus ligt op het verlichten van symptomen en een optimale kwaliteit van leven. Dan is het belangrijk de wensen van de patiënt zorgvuldig te onderzoeken, aan de hand van de 4 dimensies fysiek, psychisch, sociaal en spiritueel.

Bij een darmafsluiting is het inbrengen van een maagsonde als hevel een gebruikelijke interventie om het overtollige maagzuur af te voeren, maar lang niet alle palliatieve patiënten willen of verdragen zo’n maaghevel.

We verplegen nu een mevrouw met uitgezaaide darmkanker die zo lang mogelijk 2 ochtenden in de week bij de kringloopwinkel wil blijven werken. We hebben haar uitgelegd wat ze kan verwachten aan symptomen en welke interventies mogelijk zijn, maar een maaghevel wil ze niet, ook al weet ze dat ze waarschijnlijk last krijgt van misselijkheid en braken.

Het is belangrijk behoeften van patiënten ook voor de huisarts en thuiszorg vast te leggen in het dossier, zodat ongeneeslijk zieke mensen niet steeds opnieuw hun wens hoeven uit te leggen.’

2 Is er een alternatieve interventie als een maaghevel geen optie is?

‘De multidisciplinaire richtlijn Ileus adviseert dan een behandeling met octreotide, subcutaan of intraveneus. Dit middel remt de bewegingen en de doorbloeding van de maag en darmen, en remt daarmee de afscheiding van maagzuur, waardoor misselijkheid en braakneigingen afnemen.

Als octreotide niet binnen 3 dagen werkt, overweeg dan alsnog het inbrengen van een maaghevel, adviseert de richtlijn. Ocreotide is ook een optie als de maaghevel wel is ingebracht maar de darmpassage na enkele dagen nog niet op gang komt.’

3 Hoe krijg je beter inzicht in de klachten en behoeften van palliatieve patiënten met ileus?

‘Wij gebruiken daarvoor het Utrecht Symptoom Dagboek. Mensen met palliatieve zorg vullen deze vragenlijst 1 of 2 keer per week in, zelfstandig of met een naaste. Realiseer je bijvoorbeeld dat sommige ongeneeslijk zieke patiënten braken minder belastend vinden dan de interventies om braken tegen te gaan. Vroegtijdige zorgplanningsgesprekken zijn heel belangrijk.’

Meer uitleg over verpleegkundige interventies bij ileus, ook voor als de patiënt niet ongeneeslijk ziek is, staat in deze Nursing Challenge. Maak ook de toets bij dit artikel, die levert 2 punten op.

1 REACTIE

  1. Een ileus is een darmafsluiting, waardoor de maag/ en darminhoud niet kan passeren. Resultaat is dat je enorm moet braken, dan kan behoorlijk veel zijn. Al die darmsappen zou je permanent kunnen afvoeren middels een maaghevel, hier wordt gerept van overtollig maagzuur. Kennelijk heeft men teveel de reclame voor Rennies in gedachten, want overtollig maagzuur of wat dat ook mag zijn voer je niet af, maar ga je tegen met een protoponremmer, zoals Zantac of Pantozol. In het geval dat je geen maaghevel wilt is ocreotide een alternatief,zo lezen wij.Als octreotide niet binnen 3 dagen werkt, overweeg dan alsnog het inbrengen van een maaghevel, adviseert de richtlijn. Hoezo?????, eerst gaan betogen dat sommigen geen maaghevel willen, zijn we het over eens, maar als een alternatief niet helpt gaan we toch weer over die maaghevel zeuren. Heel raar en ambivalent.

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.