Deze geneesmiddelen staan bekend om seksuele bijwerkingen

Welke medicatiegroepen staan het meest bekend om impact op seksuele beleving of functioneren?

A. ACE-remmers – antidepressiva – inhalatiecorticosteroïden – schildkliermedicatie 
B. Protonpompremmers – antihistaminica – bisfosfonaten – hormonale middelen 
C. Diuretica – antihistaminica – bisfosfonaten – anti-epileptica  
D. Bètablokkers – antidepressiva – hormonale middelen – antipsychotica 

Het juiste antwoord is D: Bètablokkers – antidepressiva – hormonale middelen – antipsychotica 

Veel geneesmiddelen hebben bijwerkingen die het seksueel functioneren of de beleving daarvan kunnen beïnvloeden. 

Bètablokkers als metoprolol, atenolol en propranolol zijn berucht om bijwerkingen als erectiestoornissen en verminderde zin in seks. Seksuoloog Anneke van Loevesijn: ‘Ik heb eens van een cardioloog gehoord: medicijnen die eindigen op -lol nemen de lol weg van seks.’ 

‘Maar er zijn ook cholesterolverlagers en maagzuurremmers die effect hebben op de seksualiteit. Veel van deze middelen verlagen het testosterongehalte, wat een belangrijk hormoon is voor het openstaan voor seksuele prikkels.’ 

Daarnaast kunnen behandelingen als chemotherapie en bestraling de slijmvliezen aantasten, wat kan leiden tot droogheid of pijn bij seksueel contact. En vermoeidheid, een bijwerking van diverse medicijnen, kan de zin in seks verminderen. 

Alternatief middel

Als medicatie invloed heeft op seksualiteit, kan dat de therapietrouw onder druk zetten. Overleg zo nodig met de arts of aanpassing van tijdstip of dosering mogelijk is. 

Ook kan een alternatief middel een optie zijn. Zo geven de antidepressiva mirtazapine en bupropion minder vaak seksuele bijwerkingen dan de antidepressiva escitalopram, paroxetine en sertraline. Wat betreft antipsychotica is aangetoond dat seksuele functiestoornissen frequent als bijwerking voorkomen bij het gebruik van risperidon (>40%) en haloperidol (25-40%) en minder bij clozapine, olanzapine en quetiapine (10-25%). Aripiprazol lijkt nauwelijks seksuele functiestoornissen te geven.

Bron

Nursing, Impact van ziekte op seksualiteit: tips om je patiënt verder te helpen