Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

Controleren maagsonde

Hoe gaan andere thuiszorgorganisaties om met de nieuwe inzichten rond het controleren van de positie van de maagsonde?  En hoe vaak zou je het dan moeten controleren?!

Het controleren van de positie van de maagsonde: we spoten wat lucht in en dan kon je het horen borrelen door de stethoscoop, geplaatst op het maagkuiltje. Maar, dat blijkt niet afdoende te zijn.

De veiligheid van deze methode als enig controlemiddel is in landen als Engeland, Amerika en de Verenigde Staten al enkele jaren geleden sterk ter discussie geweest. Daar is het opzuigen van maagspa en de controle van de pH met lakmoespapier de enige juiste veilige methode gebleken. Een vergelijkend onderzoek naar de inhoud van vijftien Nederlandse protocollen leverde op dit gebied grote verschillen op. Ook in Nursing is recent hierover gepubliceerd.

Dus, als verpleegkundige die met de tijd mee gaat, en door het lezen van vaktijdschriften op de hoogte blijft van nieuwe ontwikkelingen, bestelde ik vandaag bij een toeleveringsbedrijf naast nieuwe maagsondes ook lakmoespapier om de pH-graad van maagsap te kunnen controleren. Ik kreeg te horen dat het bedrijf dit niet leverde.

Even later volgde een telefoontje van de teamleider/verpleegkundige van het team voeding. Zij vertelde dat zij op de hoogte was van de nieuwe inzichten, maar dat het Nederlands Voedingsteam Overleg (NVO) nog geen landelijk protocol hiervoor had ontwikkeld. Kortom, er werd nog over gediscussieerd.

Nu zijn we in Nederland wel gewend dat het invoeren van veranderingen even kan duren, dus ik kon me nog wel wat voorstellen bij haar antwoord. Wat mij wel erg verbaasde, was dat ik volgens de teamleider de eerste was die vanuit de thuiszorg de vraag naar lakmoespapier stelde.  Zij vroeg zich ook af hoe de vraag dan bij andere thuiszorgorganisaties leeft. Ja, en daar heb ik natuurlijk geen rechtstreeks antwoord op. Alhoewel: via een weblog kun je natuurlijk wel mooi een discussie starten!

Dus: hoe gaan andere thuiszorgorganisaties om met de nieuwe inzichten rond het controleren van de positie van de maagsonde?  En hoe vaak zou je het dan moeten controleren?! Ik ben benieuwd!

Gerelateerde tags

14 reacties

  • Natasja Reijnders


    Het maagsap wel terugspuiten omdat dit  enzymen bevat die belangrijk zijn voor de spijsvertering.

  • Marian Breedveld - Vermeulen

    Een vraag die hierop deels aansluit: Wat zijn redenen om het opgezogen maagsap wel of niet terug te spuiten? Hier lees ik alleen bij kinderen over dat het om verlies van maagsappen gaat: geldt dit ook voor volwassenen? Het is naar verhouding natuurlijk minder cc.
    Ben benieuwd hoe hier mee om wordt gegaan....

  • no-profile-image

    Lina

    Wij controlen in het verpleeghuis, het goed liggen van de sonde dmv lakmoesstrips. Dit bestellen wij via de apotheek.
    Ik kan nergens in het protocol terug vinden of je elke keer tijdens het aanhangen van een nieuwe fles sondevoeding moet controleren met lakmoes, of dat alleen deze controle voldoende is als er een nieuwe sonde wordt ingebracht.
    Weet iemand hier het antwoord op?

  • no-profile-image

    Chantal Theunissen

    Nou staat bij ons in het ziekenhuis ook in het protocol dat we de ph moeten meten, ik heb dit aangekaart bij mijn leidinggevende. We hebben toen PH sticks gekregen die oorspronkelijk bedoeld zijn om de ph in de urine te meten. Vraag me af of dit de goede zijn. Nou heb ik bij een patient het maagsap opgetrokken, maar dit is dik van suspensie en groen van kleur (wat meestal zo is, groen of bruin van kleur). Toen ik dat op de stick deed, kon ik niet bepalen wat de ph was, omdat de groene kleur overheerste! Wat nu?

  • no-profile-image

    Magda

    Volgens onderzoeken is lakmoespapier niet aangewezen omdat het onvoldoende differentiatie geeft. Je moet pH-strips gebruiken met een range van 0 - 11 en een interval van 0,5 om voldoende verfijnd te kunnen bepalen.

  • no-profile-image

    Monique Boehlee

    Uitstekend alternatief: auscultatie a/d re kant van de buik i.p. in het maagkuiltje.
    Zo is de ligging van de maag en als de sonde in de longen zou gaan dan is het meest logisch dat deze de linkerlong ingaat (anatomisch gezien). Dus rechts luisteren zit je goed. Jammer dat dit niet de standaard is geworden!!!!

  • no-profile-image

    Noortje

    Wat ik bedoel met een sonde die 'te ver' is, dat hij opkrult in de maag. Mijn ervaring is dat je dan ook niet altijd maagsap terugkrijgt. Ja, dat zijn van die dingen die nergens in de boeken staan, maar die je in de praktijk leert.

  • no-profile-image

    Hanneke

    Wij in het ziekenhuis Gelderse Vallei in Ede, hebben de pilot op onze afdeling om dit concept protocol te proberen. Niet meer volgens de oude manier met de stethoscoop, maar inderdaad maagsap opzuigen en de PH bepalen.
    Mijn ervaring in de praktijk, ik werk op de neurologie, dus veel sondevoedingen, is dat het optrekken van maagsap haast nooit lukt. Volgens het protocol moet de patient dan 15 minuten op de linkerzij worden gelegd, 10 cc lucht met kracht door de sonde spuiten. Hierdoor heb je kans dat de tip van de sonde los komt te liggen van de maagwand.
    Als de PH dan nog niet goed is, moet je overleggen met de voedingsverpleegkundige. Eigenlijk moet er een X-thorax gemaakt worden. Aangezien dit ontzettend in de kosten loopt, en wij regelmatig patienten hebben met een delier die de sonde er soms wel 8 keer per dag uittrekken, is dit niet echt een optie.
    En de voedingsverpleegkundige is 's avonds en 's nachts ook niet te bereiken...

  • no-profile-image

    RJ

    De lakmoesmethode staat mij ook niet bekend.
    Maar de mooiste check lijkt mij toch als je dmv een stethoscoop het maagsap hoort borrel in de maag. Dat is jou check lijkt mij.
    En Noortje hoe ervaar jij dat een sonde te ver kan gaan. Dat lijkt mij enigzins niet mogelijk ( mits het natuurlijk BMS sonde is). Want naar mijn mening kan een sonde pas doorzakken mits hij evt onder rontgendoorlichting voorbij Treitz word geschoven of een speciale sonde zoals de BMS, die automatisch wegzakt

  • no-profile-image

    Noortje Sprengers

    Wij werken met de lakmoes-methode. Soms ligt de sonde tegen de maagwand en moet je eerst wat lucht inspuiten om daarna maagsap op te trekken. 1 druppel is genoeg. Mijn ervaring is dat als je geen maagsap krijgt, dat de sonde dan te diep zit (vaak). Lakmoes bied bijvoorbeeld wel een uitkomst als je twijfelt of je maagsap hebt of slijm (wat nog wel eens wil gebeuren bij kinderen die zich erg druk maken).
    Nicole, ik heb nog nooit gehad dat ik er echt niks uit kreeg, dus ik kan je niet helemaal antwoord geven op de vraag. Uiteindelijk is het me altijd wel gelukt met hulp van een collega.
    Maar ben het met je eens dat een lastig iets blijft, die sondes.

  • no-profile-image

    Nicole

    Maar ja hoe werkt dat dan op de kinder Noortje? Ik werk zelf op de kinderafdeling en zie mezelf niet bij elke keer dat een kind de sonde eruit trekt een foto maken.. lijkt me ook niet verantwoord toch? Dan zitten we dadelijk dat de kinderen teveel worden blootgesteld aan rontgenlicht..
    Hoe werkt dat met lakmoespapier? Immers als je geen maagsap terug krijgt.. zul je ook geen PH kunnen bepalen denk ik? Ikzelf vind de controles ook wat dubieus hoor, dus probeer zelf beide controles uit te voeren.. maar ja...?

  • no-profile-image

    Noortje Sprengers

    het meten van de ph van het maagsap met lakmoespapier is mij zeker bekend. Wij hebben in het ziekenhuis nu zelfs paarse (volgens de nieuwe inzichten moeten IV en sonde materialen duidelijk te onderscheiden zijn en ook niet op elkaar gebruikt kunnen worden) sondes waarbij een ph strip geleverd wordt. Geheel volgens de nieuwe inzichten!
    Het inspuiten van lucht, waarbij de bedoeling is dat je het maagsap laat borrelen en dát hoort, dus niet het borrelen zelf, is echt een achterhaalde methode. Beter nog is het optrekken van maagsap, maar dat lukt niet altijd. Des te onmogelijker om het maagsap te laten borrel, mijn inziens.

    Ik ben er zeer voor dat de lakmoes-methode weer meer bekendheid krijgt, want het verbaasd me eerlijk gezegd dat dat niet zo is...
    Allerveiligst zou natuurlijk zijn dat bij een patiënt een foto of doorlichting gemaakt wordt, ik weet niet of er ziekenhuizen zijn die dit beleid voeren..?

  • no-profile-image

    Laura

    bij mij in de instelling(ziekenhuis) is het gebruik van lakmoes papier ook niet bekend,,wel het uiteinde van de sonde in een bekertje water houden,,wanneer iemand uitandemd zou er ook lucht uit de sonde moeten komen , op frequentie van de ademhaling,,dit zou je kunnen toepassen wanneer je niet zeker bent van het geborrel bij het inspuiten van de lucht en de stethoscoop op het maagkuiltje

  • no-profile-image

    Brigitte

    Bij onze instelling staat in het protocol dat je moet controleren voordat je voeding toedient.
    Door lucht in te spuiten en maagsap op te trekken
    Dit kan dus 4x of 6x dgs zijn, naar gelang het aantal keren dat de client SV toegediend krijgt
    De methode van lakmoespapier is mij niet bekend

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden