Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

‘Tekort aan wijkverpleegkundigen geen verrassing’

'De wijkverpleegkundige is in het verleden wegbezuinigd. Sinds halverwege de jaren '90 is het aantal fte's gehalveerd,' zegt Mariska de Bont van V&VN Eerstelijnsverpleegkundigen. Het is dus geen verrassing dat er in de grote steden een tekort is aan wijkverpleegkundigen niveau 5. 
‘Tekort aan wijkverpleegkundigen geen verrassing’

Naar aanleiding van het project ‘Zichtbare Schakel’ gingen de afgelopen maanden 144 nieuwe wijkverpleegkundigen aan het werk. Minister Edith Schippers (VWS) wil de komende periode nog vijftig wijkverpleegkundigen aanstellen. Maar vooral in de grote steden zal dat niet altijd lukken, ook al is niet bekend om hoeveel vacatures het precies gaat.

Wijkverpleging wegbezuinigd
Het tekort is geen verrassing voor Mariska de Bont. ‘Midden jaren ’90 zijn de functiegerichte bekostiging en de centrale indicatiestelling ingevoerd, waarbij de functies verpleging en verzorging uit elkaar zijn gehaald. Het werd daardoor onder meer goedkoper om een verzorgende de ADL bij een cliënt te laten uitvoeren. Bovendien werden taken die wijkverpleegkundigen uitvoerden, zoals preventie, afstemming van zorg, en samenwerking met de huisarts niet meer vergoed en was er voor elke handeling een indicatie nodig. Iets later kregen de wijkverpleegkundigen de mogelijkheid om een klein stukje van die zorg alsnog te bieden op basis van AIV (Advies Instructie en Voorlichting – red.). Maar hiervoor moesten thuiszorgorganisaties zelf goede afspraken maken met de zorgkantoren. De wijkverpleegkundige verloor haar centrale rol.'

Aantal fte's gehalveerd
Tegelijkertijd kwamen de praktijkverpleegkundigen op in de huisartsenpraktijk, die een deel van de chronische-zorgtaken van de wijkverpleging konden overnemen. Veel wijkverpleegkundigen liepen volgens De Bont daarna weg bij hun thuiszorginstelling. 'Enkelen stapten over naar de huisartsenpraktijk, anderen begonnen als zzp’er voor zichzelf of verlieten het vak helemaal. Thuiszorgorganisaties vulden de vacatures niet in met nieuwe (wijk)verpleegkundigen, maar met verzorgenden. Sinds de helft van de jaren ’90 is het aantal fte’s voor wijkverpleegkundigen naar mijn inschatting zo’n beetje gehalveerd. Dus het is geen wonder dat er nu niet voldoende te vinden zijn.’

Imago op hbo-v's
Maar dat is niet de enige verklaring voor het tekort. Want zolang de hbo-v’s genoeg verpleegkundigen enthousiast maken voor de wijk, zou er voldoende aanwas moeten zijn. Dat is echter niet het geval. Werken in de wijk is onder hbo-v afgestudeerden impopulair. De Bont: ‘Ik sprak een lector die aan een collegezaal vol studenten hbo-v vroeg wie in de wijk wilde werken. Op zo’n 75 mensen staken slechts drie hun vinger op.'

Niveau 4 naar 5
Werk aan de winkel dus. Wat zijn de plannen van de V&VN om betere aantallen te stimuleren? 'We denken na over de vraag hoe we verpleegkundigen niveau 4 op kunnen leiden tot niveau 5, zodat er ook op kortere termijn al meer wijkverpleegkundigen beschikbaar komen. Tijdens een bijeenkomst bij ZonMw spraken we hier ook over met een aantal hbo-opleidingen. Zij wilden graag met ons samenwerken. Eerst willen we als V&VN een nieuw competentieprofiel voor de wijkverpleegkundige vaststellen. Het voornemen is om te starten met het bestaande competentieprofiel zoals dat door het voormalige NIZW is uitgegeven. De hogescholen kunnen dat vervolgens gebruiken om een passend aanbod te ontwikkelen.’


Door: redactie Nursing, Margot Hamel

Lees ook: Hanrath C. Comeback van de wijkverpleegkundige. Ze is terug! Nursing mei 2010, pag 30-33.

Meer weten? Word nu abonnee van Nursing
 

Redactie Nursing.nl

5 reacties

  • no-profile-image

    teleurgesteld

    nou dieontwikkeling van meer wijkverpleegkundigen lijkt aan mijn huidige organisatie voorbij te zijn gegaan. ik ga nu mijn heil elders, dus bij buurtzorg zoeken. Daar krijg je als vpk tenminste de kans op al je competentiegebieden je te kunnen ontwikkelen.ik las vandaag dat ze bij mijn huidige organisatie weer een omslag gaan maken, kleinere teams enz enz. het duurt nog wel een jaar voordat dit in de praktijk vorm gaat krijgen. een beetje laat allemaal. ik wacht niet maar af maar ga vertrekken

  • no-profile-image

    Emiel

    Mijn vrouw en ik ( allebei Hbo-v ) zijn drie jaar geleden bij dezelfde thuiszorgorganisatie gaan werken als wijkverpleegkundige. Na een jaar konden we allebei vertrekken omdat veel taken van de vp naar de verzorgende ig overgingen en er dus teveel? vp's waren. Voor mij was er nog een functie als nachtdienst en mijn vrouw ging weer terug naar het ziekenhuis. Nu staan er weer vacatures voor wijkverpleegkundige en een voor een hbov'er met coordinerende taken. Geen hbo'er die zich aanmeld voor deze functie want je kan gewoon je werk in de wijk doen net als je collega's en daarbij allerlei extra taken maar gewoon in fwg45. Jammer weer.

  • no-profile-image

    Sonja

    Afhankelijk van je organisatie waar je voor werkt is het wel mogelijk om de functie van de wijkverpleegkundige weer opnieuw vorm te geven en daarvoor gehonoreerd te worden. ( fwg 50) Zelf heb ik 3 jaar geleden de opleiding niveau 5 gedaan na 28 jaar op niveau 4 gewerkt te hebben. Binnen de organisatie waar ik nu werk krijgt de wijkverpleegkundige volop de mogelijkheid om spil in de wijk, team en zorg te zijn. Natuurlijk werk ik mee in de dagelijkse praktijk, maar dat is zeer zeker goed verdeelt en heb ik tijd om alle overige taken op te pakken. Conclusie; de juiste organisatie heeft oog voor de wijkverpleegkundige van nu en de toekomst.

  • no-profile-image

    Johan

    Kijk, ik zit dus al jaren op niveau 4, heb veel ervaring opgedaan in ziekenhuis, verpleeginrichting en thuiszorg.
    Nou is dus het voorstel om schaal 4 op te leiden naar schaal 5. Waarom? Nu doe ik in de wijk precies hetzelfde als de collega op niveau 5. Echt waar. Wordt ik er extra voor beloond? Dacht het niet. Aiv en MVH handelingen: ben ik vaker geroutineerd in dan de ervaren 5. Doorstuderen naar 5? Kan erop aankomen dat ik die cursus nog zelf moet gaan betalen vanwege mijn leeftijd. Bereik ik er meer mee? Ik verwacht van niet. Misschien wel dat er straks niveau 5 te duur wordt en dus alsnog weg moeten.
    Ik weet het niet meer, jij wel?

  • no-profile-image

    Frans Fakkers

    Inderdaad is de wijkverpleegkundige ( lees wijkzster ) terug. Op 24 februari dit jaar gestart in Bergen op Zoom, wijk Gageldonk West, en in Fijnaart een plattelandskern in West Brabant. Op initiatief van de Kruisvereniging West Brabant, de zorgvragers dus. Zoveel is nu gebleken dat het een blijvertje is. Inmiddels worden deze pilots uitgebreid naar andere plaatsen in West Brabant en zullen aan het eind van het jaar in minimaal 10 kernen wijkzusters hun vak weer uitoefenen. Een en ander wordt gemonitord door het Provinciaal Opbouworgaan Noord Brabant voor wat betreft de maatschappelijke effecten, door bureau CIIO die audits gaat uitvoeren of de schets zoals die door de Kruisvereniging is ontwikkeld inderdaad wordt uitgevoerd, vraagsturing centraal! en door BMC om te bezien welke voordelen met de werkwijze worden behaald. Binnen West Brabant, wordt het project de Wijkzuster terug breed gedragen door de bevolking.De wijkzuster beweegt zich op het gebied van zorg wonen en welzijn. Werkt samen met huisarts, gemeente, en
    andere instellingen.

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden