Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Reacties5

Blog Hugo: ‘Uitstroom aanpakken? We zullen het zelf moeten doen’

Er komt een 4-jarig onderzoek naar de vraag hoe je zorgmedewerkers het beste behoudt voor de zorg. Maar dat weten we zelf al, stelt Hugo. 'Dus rug recht en verenig je binnen zorgorganisaties.'
Twee verpleegkundigen en een patiënt.
Verpleegkundigen kunnen prima zelf aangeven wat hun werk interessant maakt. (Foto: Arno) Massee

Oud-collega H. leek goed op zijn plek. Gespecialiseerd verpleegkundige, universitair geschoold en lid van de VAR van een aansprekend ziekenhuis. En toch besloot hij elders te gaan werken als beleidsmedewerker. Niet meer in de zorg, zoals dat heet, maar aan de zorg.

H. is waarschijnlijk een zogenaamde ‘Avonturier’ volgens een interessante studie over oorzaken van uitstroom in de zorg, van Avans Hogeschool. Verpleegkundigen die hun talent niet kwijt kunnen en zich storen aan het gebrek aan kwaliteit van zorg vallen in die categorie. Zij verlaten de zorg omdat ze doorgroeimogelijkheden missen en niet vies zijn van een risicovolle carrièrestap.

Een tweede categorie die volgens de onderzoekers voor een hoge uitstroom zorgt zijn de ‘Zekerheidszoekers’. Deze groep verpleegkundigen heeft vooral last van hoge werkdruk en een gebrek aan steun van collega’s. Zij vertrekken naar elders in de hoop dat het gras daar groener is.

Het onderzoek van Avans staat niet op zichzelf. Er is inmiddels heel veel bekend over de uitstroom van verpleegkundigen: cijfers, oorzaken en concrete oplossingen. Je zou dan ook verwachten dat minister van medische zorg Tamara van Ark met alle beschikbare kennis actief aan de slag gaat. Juist nu veel collega’s in de touwen hangen is het behoud van verpleegkundigen belangrijker dan ooit.

Het tegendeel is waar. Vorige maand was de feestelijke kick-off van het Actieprogramma Behoud Zorgpersoneel. Klinkt goed, maar het komt er in praktijk op neer dat 20 zorgorganisaties 4 jaar lang gaan onderzoeken wat de meest effectieve manier is om zorgpersoneel te behouden. Iets wat we dus allang weten.

Wie een roze bril draagt denkt wellicht: wat goed dat de minister eindelijk oog krijgt voor de uitstroom. Maar wie de politiek een beetje volgt weet dat onnodig vervolgonderzoek doorgaans een vorm van uitstelgedrag is. De feestelijke kick-off is al ongepast, gezien de ernst van de problemen, maar het gebrek aan urgentie dat de minister en de betrokken zorgorganisaties tonen is ronduit stuitend.

We zullen het echt zelf moeten doen. Het is zoals verpleegkundige Sanne Cordfunke-Krebbekx onlangs in Trouw schreef. ‘Alleen als wij verpleegkundigen over ons eigen lot beslissen, kunnen we betere werkomstandigheden realiseren en een tekort voorkomen.’

Dus: recht je rug en verenig je binnen zorgorganisaties. Formuleer doelen zo concreet mogelijk. Welke administratie is overbodig? Hoeveel geld voor persoonlijke ontwikkeling? En hoe ziet ‘lagere werkdruk’ er in de praktijk uit? Zeggenschap is immers waardeloos zonder concrete agenda. Smeed allianties met welwillende artsen, managers en bestuurders en zorg voor vertegenwoordiging op alle belangrijke plekken in de organisatie. Ook HR en communicatie hebben verpleegkundige invloed nodig.

En zogenaamde avonturiers zoals mijn oud-collega H. zullen we altijd houden. Laten we hen vooral koesteren en in contact blijven. Misschien gaan ze bij VWS aan de slag om de broodnodige verpleegkundige expertise te voegen. Of misschien gaan ze voor een zorgverzekeraar werken, en dragen ze eraan bij dat we niet langer als kostenpost worden gezien, maar als kapitaal. Om van meerwaarde te zijn voor de verpleegkundige beroepsgroep hoef je niet per se aan het bed te blijven staan.

In zijn vorige blog stelde Hugo dat onze beroepsgroep zelf de regie moet nemen. Lees ‘Verpleegkundigen zijn chronisch ziek.’

5 REACTIES

  1. We hebben toch net een rapport van de SER voorbij zien komen? Mei 2021?
    https://www.ser.nl/nl/Publicaties/aan-de-slag-voor-zorg

    Citaat: “…. vraag geen nieuwe adviezen. Er is namelijk geen tekort aan goede ideeën hoe de arbeidsmarkt in de zorg verbeterd kan worden, het is de uitvoering van deze adviezen die stokt. Een belangrijke vraag is daarom waarom de eerdere adviezen niet voortvarender ter hand zijn genomen” (Romke van der Veen, voorzitter van de Ad hoc Commissie Arbeidsmarkt Zorg, in het rapport Aan de slag voor de zorg, mei 2021).

    Is het doel van dit actieprogramma dan om de verzamelde adviezen van de SER voortvarend ter hand te nemen? Even kijken:
    https://transvorm.org/actieprogrammabehoud

    Ik citeer: “Dit alles moet resulteren in ‘blijvend meer handjes aan het bed’.”

    Wat biedt dit programma deelnemers? Even kijken. Dat is o.a.:
    – Deelname aan webinars, presentaties en expedities.
    – Elk kwartaal deelnemen aan een leerteambijeenkomst.
    – Twee keer per jaar een gezamenlijke leernetwerkbijeenkomst bijwonen.
    – Toegang tot landelijke projecten.

    Deze activiteiten zijn terug te vinden in de activiteitenagenda. En wie of wat zijn dan de daar genoemde deelnemers? Even kijken…

    Als ze nu eens beginnen met bovengenoemde activiteitenagenda aan te bieden aan verpleegkundigen en verzorgenden, dan zijn al vier van de vijf aanbevelingen van de SER uitgevoerd.

  2. Lees alle reacties
  3. Treurig te lezen dat er veel onderzoeksgeld verdwijnt naar een onderzoek waar we de uitkomsten al van weten. Terwijl dat geld hard nodig is… die salarisverhoging zal er dan wel weer niet inzitten. Hoe is het mogelijk dat een minister daar geen oog voor heeft! Dit is geld over de balk smijten.

  4. Ik hoor dit al ruim 10 jaar, hoelang laten we ons nog zoethouden en afschepen.
    Waarom wordt er wel naar het onderwijs geluisterd .we zullen toch zelf in actie moeten komen, we moeten het niet hebben van de ziekenhuisbestuurders politiek en medici.Ik voel me door hen weinig gesteund terwijl het ziekenhuis , verpleeghuizen enz niet zonder ons kunnen
    Ben ook zeer teleurgesteld in de vakbonden

  5. De essentie van het probleem hebben de onderzoekers niet te pakken, namelijk het verpleegkundige beroep leent zich helemaal niet voor beroepsbeoefenaars op Hbo-niveau, enige functies daargelaten. Ik schat dat minimaal 80% van de taken, ook op een IC een routinematig karakter heeft en dat de rest allemaal geprotocolleerd zijn. Desalniettemin hebben Hogescholen zich enthousiast op de verpleegkunde gestort en wekken steevast verkeerde verwachtingen bij de “studenten”. Die vervolgens teleurgesteld afhaken, omdat het in de praktijk allemaal toch anders toegaat dan ze gedacht hadden. Autonomie bestond wel, 30 jaar geleden, maar is tegenwoordig verdwenen en vervangen door protocol en toezicht door een arts-assistent in zijn/haar eerste baantje. Hierdoor krijg je een beroepsgroep die als hoogste doel heeft; zo snel mogelijk een regelmatig baantje ergens achter de computer om anderen aan te sturen of “”iets”” te doen met kwaliteit of management. In het laatste geval is dat niet meer dan de hele dag met de “”dienstlijst”” in de weer zijn. Daar is namelijk altijd iets mee.

  6. Binnenkort studeer ik af als HBO V-verpleegkundige binnen de duaalopleiding van een hoofdstedelijk ziekenhuis. Na er te hebben gewerkt op 6 verschillende verpleegafdelingen, zijn we perfect ingeburgerd. Het verbaast me dat er tijdens dit traject vanuit het ziekenhuis geen gesprekken worden geïnitieerd over toekomst en carrière. Veel van mijn studiegenoten in het ziekenhuis vliegen uit na de diplomering. Het lijkt alsof dit het opleidingsziekenhuis niet interesseert. Zelf overweeg ik ook een overstap, omdat ik graag een combinatie wil van zorg verlenen op de verpleegafdeling en mijn expertise aanwenden binnen de (zorg)communicatie vanuit mijn vorige beroep. Dit lijkt binnen het ziekenhuis geen optie. Ook zie ik verder nauwelijks groeimogelijkheden.

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.