Gratis nieuwsbrief Meld je aan voor de gratis e-mail nieuwsbrief van Nursing, TvV en TvZ. Klik hier

Blog Jos: 'Verwarring over palliatieve sedatie'

'Palliatieve sedatie staat gelijk aan slapen.' Dat denken veel familieleden van cliënten in de stervensfase. Door wie ontstaat deze verwarring? Huisartsen. Specialisten. Verpleegkundigen.
Blog Jos: 'Verwarring over palliatieve sedatie'
Foto: Wim van Ophem

'Zoals ik het zie, heb je aan het einde van je leven drie opties: je laat de natuur haar gang gaan, je bespreekt euthanasie met je huisarts, of je kiest voor palliatieve sedatie als het niet meer gaat'.  De cliënt met een gemetastaseerd maagcarcinoom waarvoor geen enkele curatieve optie meer is weggelegd, is er duidelijk in. Hij heeft er uitgebreid over nagedacht. Huisarts, specialist, thuiszorg, maar vooral ook de familie en de partner: ze hebben uitgebreid met hem en met elkaar gesproken. En da's mooi! De juiste informatie bij de hand zorgt voor een hoop rust.

'Weinig kennis over palliatieve sedatie en euthanasie'

Verpleegkundigen, verzorgenden en artsen moeten er rekening mee houden dat het Nederlandse publiek weinig kennis heeft van palliatieve sedatie en euthanasie. Naar aanleiding van dit bericht maakte Jos deze blog. Lees verder >>>

In de loop van de jaren heb ik wel meer moeite gekregen met het begrip 'palliatieve sedatie'. Hoe vaak kom ik niet bij een cliënt die het heeft over 'gaan slapen en niet meer wakker worden'? Rust, dat is waar het in een palliatieve sedatie om gaat, toch?! Als de symptomen refractair zijn en verlaging van het bewustzijn de enige mogelijkheid is om comfort voor de cliënt te krijgen.

Palliatieve sedatie is in de volksmond verworden tot 'de grote slaap': 'je raakt in een soort van coma en je merkt niets meer'. Hoe anders is de werkelijkheid. Natuurlijk, het komt regelmatig voor dat iemand na een bolus dormicum en het starten van de pomp gaat slapen en rustig wegglijdt. Maar veel vaker duurt het 24 tot 48 uur voordat een acceptabel niveau van rust is bereikt. Een beweging, een grimas, een zucht, snelle ademhaling: de familie die bij een gesedeerde cliënt waakt ziet dat allemaal als 'hij slaapt niet'! Als de familie weet dat het gaat over 'rust' en 'comfort' dan worden die onwillekeurige bewegingen die eenieder in zijn slaap maakt, ook gemakkelijker te accepteren. Ik probeer het dan vaak ook te hebben over die begrippen en probeer het woord 'slapen' zoveel mogelijk te vermijden.

Ik herinner me nog goed dat ik bij een van de eerste cliënten met palliatieve sedatie kwam en dat ik – zoals ik gewend was bij mensen die in coma liggen – even mijn hand op de arm legde en vertelde wie ik was. Tot grote ontzetting van de familie (de arts had gezegd: meneer wordt absoluut niet meer wakker!) deed de man zijn ogen open, en gaf antwoord. Hij vroeg vervolgens aan mij of ik dan nu de palliatieve sedatie kwam starten...

Ik weet dat er in den lande soms anders over wordt gedacht, maar ik hoop toch echt dat de eerstvolgende revisie van de Richtlijn Palliatieve Sedatie hier wat duidelijker over is: het gaat om het bieden van rust en comfort. En daar hoef je soms niet continu voor te slapen.

Congres palliatieve zorg
Op 10 september 2014 is er weer een congres palliatieve zorg van Reed Business. Bekijk hier alvast het programma

Foto

  • Blog Jos: 'Verwarring over palliatieve sedatie'
    Foto: Wim van Ophem

Gerelateerde tags

6 reacties

  • Jos Kaldenhoven

    'rafractair' moet natuur 'refractair' zijn...

  • Jos Kaldenhoven

    R. Vanhaverbeke, essentieel bij een sedatie is het rafractair zijn van symptomen. Intense opvolging is zeker een 'must'. Als de reden van sedatie ligt in de existentiele crisis en niet gecombineerd is met b.v. slechte voedingstoestand, dan kan de - zoals jij het omschrijft - mega-dosis nodig zijn. Knelpunt is daarbij ook de arts, die de sedatie soms 'te vroeg' inzet. Het blijft wikken en wegen, en zorg-op-maat!

  • R. Vanhaverbeke

    Dag Jos, héél herkenbaar en inderdaad voor mij persoonlijk moet een palliatieve sedatie intens worden opgevolgd want na de startprocedure komt er nog soms een lange weg te gaan als de symptomen niet refractair zijn en de patiënt zich niet in eeneindfase bevindt....dan wordt het zoeken en afspraken maken met de familie want soms zijn mega-dosissen nodig om alles onder controle te krijgen en te houden ...

  • anke peterson

    Niet meer wekbaar bent...moet het natuurlijk zijn...excuses...

  • anke peterson

    Heel goed artikel van Jos K. Maak het ook vaak mee tijdens mijn werk als verpleegkundige in de wijk. Mensen denken dat je direct 'slaapt '...en niet meer wekbaar zijn.
    Goed voorlichting zou op zijn plaats zijn.

  • Nicole Gardenier

    Herkenbaar Jos!

Of registreer je om te kunnen reageren.

Nursing is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden